176-200. sorular ve açıklamaları
176Şekildeki uyarı ışığının araç gösterge panelinde yanması aracın hangi sisteminde arıza olduğunu belirtir?

- A)Marş
- B)Şarj
- C)Ateşleme
- D)Fren
Açıklama — Görseldeki "ABS" uyarı ışığı, aracın Kilitlenmeyi Önleyici Fren Sistemi'nde (Anti-lock Braking System) bir arıza olduğunu belirtir.
177Şekildeki uyarı ışığı araç gösterge panelinde yandığında sürücü ne yapmalıdır?

- A)Aracı durdurup motoru stop etmeli
- B)Araç motoruna yağ ilave etmeli
- C)Silecek suyu deposuna su eklemeli
- D)Motor soğutma suyu seviyesini kontrol etmeli
Açıklama — Görseldeki uyarı ışığı, aracın silecek suyu deposundaki seviyenin azaldığını gösterir. Bu durumda sürücü, silecek suyu deposuna uygun sıvıyı eklemelidir. Diğer seçenekler farklı ve genellikle daha ciddi arızaları işaret eder, bu uyarı ışığı için doğru tepkiler değildir. Temiz bir ön cam, güvenli sürüş için kritik öneme sahiptir; bu yüzden depoyu düzenli kontrol etmek ve dolu tutmak ihmal edilmemelidir.
178Sürüşe başlamadan önce koltuk ve ayna ayarlarının yapılmasının sebebi hangisidir?
- A)Sürüş konforu ve güvenliğini sağlamak
- B)Aracın ivmelenme süresini artırmak
- C)Koltukların yıpranmasını engellemek
- D)Yakıt tüketimini azaltmak
Açıklama — Sürüşe başlamadan önce koltuk ve ayna ayarlarının yapılması, sürücünün aracı rahat ve güvenli bir şekilde kontrol edebilmesi için gereklidir. Bu ayarlar, sürücünün yol görüşünü optimize eder ve araç üzerindeki kontrolünü artırır. Diğer seçenekler yanlış çünkü koltuk ve ayna ayarlarının aracın ivmelenme süresi, koltukların yıpranması veya yakıt tüketimi üzerinde doğrudan bir etkisi yoktur. Trafik güvenliği ilkeleri, sürücünün her zaman en iyi görüş açısına sahip olmasını ve aracı güvenli bir şekilde kontrol edebilmesini önerir. Hatırlatma: Sürüşe başlamadan önce koltuk ve aynalarınızı kontrol edin, bu hem sizin hem de diğer yol kullanıcılarının güvenliği için önemlidir.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
179I. Akü şarjının azalması II. Fren balatalarının azalması III. Motor yağının özelliğini kaybetmesi Aracın çok uzun süre kullanılmaması durumunda numaralanmış ifadelerden hangileri meydana gelebilir?
- A)Yalnız III
- B)I ve II
- C)I ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Aracın uzun süre kullanılmaması durumunda akü şarjı azalabilir ve motor yağı özelliğini kaybedebilir. Akü, kullanılmadığında zamanla deşarj olur ve motor yağı, uzun süre hareketsiz kaldığında viskozitesini kaybedebilir. Fren balataları ise kullanılmadıkça aşınmaz; bu nedenle II. ifade yanlıştır. Trafik güvenliği açısından, aracın düzenli bakımı ve çalıştırılması önemlidir. Hatırlatma: Aracınızı uzun süre kullanmayacaksanız, aküyü düzenli aralıklarla kontrol edin ve motoru ara sıra çalıştırarak yağı dolaştırın.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
180Dizel yakıt kullanan bir araca yanlışlıkla benzin konulması durumunda hangisinin yapılması uygundur?
- A)Aracın düşük hızda sürülmesi
- B)Yakıt deposunun boşaltılması
- C)Aracın yüksek devirde kullanılması
- D)Hava filtresinin değiştirilmesi
Açıklama — Dizel yakıt kullanan bir araca yanlışlıkla benzin konulması durumunda, doğru olan yakıt deposunun boşaltılmasıdır. Çünkü benzin, dizel motorun çalışma prensibine uygun değildir ve motorun zarar görmesine neden olabilir. Aracın düşük hızda veya yüksek devirde kullanılması, motorun daha fazla zarar görmesine yol açabilir. Hava filtresinin değiştirilmesi ise bu durumda etkili bir çözüm değildir. Trafik güvenliği açısından, aracın uygun yakıtla çalıştığından emin olmak, motor sağlığını ve dolayısıyla yol güvenliğini korur. Pratik ipucu: Yanlış yakıt dolumu fark edildiğinde aracı çalıştırmadan önce hemen profesyonel yardım alın.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
181I. Şarj II. ABS III. Yağ basıncı Numaralanmış ikaz lambalarından hangilerinin araç gösterge panelinde yanması, aracın kurallara uygun olarak derhal durdurulmasını ve kontağın kapatılmasını gerektirir?
- A)Yalnız I
- B)I ve II
- C)I ve III
- D)II ve III
Açıklama — Araç gösterge panelinde şarj ve yağ basıncı ikaz lambalarının yanması, aracın derhal durdurulmasını ve kontağın kapatılmasını gerektirir. Şarj lambası, aracın elektrik sisteminde bir sorun olduğunu ve akünün şarj olmadığını gösterir; bu durum aracın çalışmasını engelleyebilir. Yağ basıncı lambası ise motorun yeterince yağlanmadığını ve ciddi motor hasarına yol açabileceğini belirtir. ABS lambasının yanması, fren sisteminde bir sorun olduğunu gösterir, ancak bu genellikle aracın hemen durdurulmasını gerektirmez. Araç güvenliği açısından, motor ve elektrik sistemi uyarıları daha acildir. Pratik ipucu: Kırmızı ikaz lambaları genellikle acil durumu belirtir, sarı lambalar ise dikkat gerektirir.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
182Aracın motoru yağlama yapmadığında gösterge panelinde hangi lamba yanar?
- A)
- B)
- C)
- D)
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soru aracınızın sizinle nasıl iletişim kurduğunu anlamanız açısından hayati önem taşır. Gösterge panelindeki her ışık, aracın farklı bir sistemi hakkında bilgi verir ve bunları doğru yorumlamak güvenliğiniz için elzemdir. Soruda, motorun en kritik fonksiyonlarından biri olan yağlamanın durması durumunda hangi lambanın yanacağı sorulmaktadır. Doğru cevap olan görsel, ucundan bir damla sızan eski tip bir yağdanlık piktogramıdır. Bu sembol, evrensel olarak motor yağı basıncını temsil eder. Bu lambanın kırmızı renkte yanması, motor yağ basıncının tehlikeli derecede düştüğü veya tamamen kesildiği anlamına gelir. Yağlama, motordaki hareketli metal parçaların birbirine sürtünerek aşınmasını ve aşırı ısınmasını önleyen koruyucu bir film tabakası oluşturur. Yağlama durduğunda, bu parçalar doğrudan temas eder, çok kısa sürede motor aşırı ısınır, kilitlenir ve halk arasında 'motor yatak sarması' olarak bilinen, tamiri çok masraflı ve hatta imkansız olan büyük bir hasar meydana gelir. Bu nedenle, bu ışık yandığında derhal ve güvenli bir şekilde aracı durdurup kontağı kapatmak gerekir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; benzin pompası simgesi, yakıt seviyesinin kritik düzeyde azaldığını ve en kısa zamanda yakıt almanız gerektiğini belirtir, motorun mekanik bir arızasıyla ilgili değildir. Üzerinde İngiliz anahtarı bulunan araç simgesi, genellikle periyodik bakım zamanının geldiğini veya acil olmayan, serviste kontrol edilmesi gereken bir arıza olduğunu bildirir. Bu bir 'derhal dur' uyarısı değildir. Motor bloğu şeklindeki lamba ise 'motor arıza lambası' (check engine) olarak bilinir. Genellikle sarı veya turuncu renkte yanar ve motorun elektronik kontrol ünitesinin (ECU) ateşleme, yakıt veya egzoz emisyon sistemlerinde bir sorun tespit ettiğini gösterir. Bu lamba yandığında da servise gidilmesi gerekir ancak bu, yağ basıncının tamamen kesilmesi gibi anlık ve yıkıcı bir sorunu işaret etmez. Temel güvenlik ilkesi şudur: Gösterge panelinde yanan kırmızı renkli uyarı ışıkları, sürüş güvenliğini doğrudan tehdit eden ve aracı derhal durdurmayı gerektiren kritik arızaları belirtir. Sarı veya turuncu ışıklar ise en kısa zamanda kontrol edilmesi gereken daha az acil durumları haber verir. Karayolları Trafik Kanunu, sürücülerin araçlarını trafiğe çıkmadan önce kontrol etme ve seyrüsefer esnasında güvenliği tehlikeye düşürmeyecek şekilde kullanma sorumluluğunu vurgular; aracın bu kritik uyarılarını dikkate almamak bu sorumluluğun ihlalidir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Yağdanlığa benzeyen bu kırmızı lamba, motora yağ ikram etme vaktinin geldiğini değil, motorun 'can çekiştiğini' ve acil yardıma ihtiyacı olduğunu haber verir. Gördüğünüz an durun.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
183Sürücüler, trafik adabı açısından başarılı iletişim kurma becerilerini geliştirmek için hangisini yapmalıdır?
- A)İnsanların değişebileceğine inanmalıdır.
- B)Dinlerken aynı zamanda değerlendirme eğiliminde olmalıdır.
- C)Karşısındakinin kişiliğini sevmediğinde kendini iletişime kapatmalıdır.
- D)Birini anlamak için tek bir olayın yeterli olduğunu düşünmelidir.
Açıklama — Doğru cevap olan "İnsanların değişebileceğine inanmalıdır" seçeneği, sürücülerin empati kurarak daha yapıcı ve pozitif iletişim geliştirmelerine yardımcı olur. Bu yaklaşım, trafikteki stresli durumları daha iyi yönetmelerini sağlar. Diğer seçenekler ise yanlış çünkü: B) Dinlerken değerlendirme yapmak, karşı tarafı anlamayı zorlaştırır; C) Kişiliği sevmemek iletişimi kesmek için bir neden olmamalıdır; D) Tek bir olayla birini anlamak genellemeye yol açar. Trafikte empati ve hoşgörü, güvenli sürüşün temel ilkelerindendir. Pratik ipucu: Trafikte her zaman karşınızdakinin yerine kendinizi koyarak düşünün, bu empatiyi artırır.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
184I. Trafikteki bütün kuralların nedenini öğrenir. II. Araç kullanırken yapacağı bir kural ihlalinin sonucunda sadece maddi ceza olduğunu düşünür. III. Trafik içinde yapacağı bir kural ihlalinde, kendisinin ya da sevdiklerinin canını tehlikeye attığının farkındadır. Numaralanmış ifadelerden hangileri trafik adabına sahip olan bir sürücü için söylenebilir?
- A)II ve III
- B)I, II ve III
- C)I ve II
- D)I ve III
Açıklama — Doğru cevap I ve III'tür çünkü trafik adabına sahip bir sürücü, trafikteki kuralların nedenini öğrenir ve kural ihlallerinin sadece maddi değil, aynı zamanda can güvenliğini de tehlikeye attığını bilir. II. ifade yanlıştır çünkü trafik adabına sahip bir sürücü, kural ihlallerinin sadece maddi ceza ile sonuçlanmadığını, aynı zamanda ciddi kazalara ve can kayıplarına yol açabileceğini de anlar. Trafik güvenliği ilkeleri, sürücülerin hem kendilerinin hem de diğer yol kullanıcılarının güvenliğini sağlamayı amaçlar. Pratik ipucu: Trafikte her kuralın bir güvenlik amacı olduğunu unutmayın; bu, hem sizin hem de sevdiklerinizin güvenliği için önemlidir.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
185Sürücünün trafik ortamında yaptığı davranışlardan hangisi, diğer sürücülerin dikkatinin dağılmasına ya da paniğe kapılmalarına sebep olabilir?
- A)Davranışlarının sonuçlarını düşünerek hareket etmesi
- B)Sürekli ve ani şerit değiştirerek araç kullanması
- C)Aracını kullanırken trafik kurallarının bilincinde olması
- D)Trafik içindeki davranışlarının sorumluluğunu üstlenerek araç kullanması
Açıklama — Sürekli ve ani şerit değiştirerek araç kullanmak, diğer sürücülerin dikkatini dağıtabilir ve paniğe kapılmalarına neden olabilir çünkü bu davranış, trafik akışını bozar ve beklenmedik durumlar yaratır. Diğer seçenekler, sürücünün bilinçli ve sorumlu bir şekilde araç kullanmasını ifade eder ve trafik güvenliğini artırır. Trafik kurallarına göre, şerit değiştirirken sinyal vermek ve diğer araçların güvenliğini tehlikeye atmamak esastır. Pratik ipucu: Şerit değiştirirken her zaman sinyal verin ve aynalarınızı kontrol edin.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
186Bir araç sürücüsünün kendini geçmekte olan bir araca yavaşlayarak kolaylık sağlaması durumu trafikte hangi değer ile ifade edilir?
- A)Bencillik
- B)Feragat
- C)Diğerkâmlık
- D)Sorumsuzluk
Açıklama — Bir araç sürücüsünün kendini geçmekte olan bir araca yavaşlayarak kolaylık sağlaması, trafikte diğerkâmlık olarak ifade edilir çünkü bu davranış, diğer sürücülerin güvenliğini ve rahatlığını düşünerek yapılan özverili bir harekettir. Bencillik ve sorumsuzluk, trafikte başkalarını düşünmeden hareket etmeyi ifade ederken, feragat ise genellikle bir hakkın veya talebin vazgeçilmesini ifade eder ve bu bağlamda uygun değildir. Trafik güvenliği ilkeleri, diğer sürücülere saygı göstermeyi ve onların güvenliğini önceliklendirmeyi teşvik eder. Pratik ipucu: Trafikte her zaman diğer sürücülerin de güvenliğini düşünerek hareket et, bu hem kurallara uygun hem de daha güvenli bir sürüş sağlar.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
187Videodaki sarı minibüsle ilgili hangisi kesinlikle söylenir?
- A)Egzozunun arızalı olduğu
- B)Motorunun düzensiz çalıştığı
- C)Yüksek devirde kullanıldığı
- D)Kapasitesinin üzerinde yük taşıdığı
Açıklama — Doğru cevap, motorun düzensiz çalıştığıdır çünkü videoda motorun çalışmasında düzensizlik belirtileri gözlemlenmiştir. Egzozun arızalı olup olmadığı, videodan kesin olarak anlaşılamaz; bu genellikle ses veya dumanla belirlenir. Yüksek devirde kullanıldığı, motor sesinin yüksekliğiyle karıştırılabilir ancak kesin bir gösterge değildir. Kapasitesinin üzerinde yük taşıdığı ise dışarıdan bakarak anlaşılabilecek bir durumdur, videoda böyle bir bilgi yoktur. Trafik güvenliği açısından, araçların düzenli bakımının yapılması ve motor arızalarının giderilmesi önemlidir. Hatırlatma: Araç sesinde anormal bir değişiklik fark ederseniz, motor kontrolü için bir uzmana danışın.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
188Trafik kurallarına uymama eğiliminde olan bir sürücünün hangi davranışı gösterme olasılığı yüksektir?
- A)Hız sınırına uyma
- B)Yayaya yol verme
- C)Trafik levhalarını fark etme
- D)Sürekli şerit değiştirerek araç kullanma
Açıklama — Trafik kurallarına uymama eğiliminde olan sürücüler, genellikle sürekli şerit değiştirerek araç kullanma davranışı gösterirler. Bu davranış, dikkatsiz ve sabırsız bir sürüş tarzını yansıtır ve diğer sürücüler için tehlike oluşturabilir. Hız sınırına uymak, yayaya yol vermek ve trafik levhalarını fark etmek, trafik güvenliği açısından önemli ve uyulması gereken kurallardır. Sürekli şerit değiştirmek ise trafik akışını bozabilir ve kazalara sebep olabilir. Pratik ipucu: Şerit değiştirirken her zaman sinyal verin ve diğer sürücülerin hızını ve konumunu kontrol edin.
İlk çıkış: 15 Ağustos 2026 · son: 15 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
189Taşıt yolu üzerine çizilen şekildeki yatay işaretlemenin anlamı nedir?

- A)Dur
- B)Yolver
- C)Ayrılma şeridi
- D)Tırmanma şeridi
Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu soruyu en ince ayrıntısına kadar açıklayalım. Görselde, taşıt yolunun üzerine beyaz renkte çizilmiş, tabanı sürücüye yakın, sivri ucu ise ileriye dönük olan bir ters üçgen şekli görüyoruz. Bu yatay işaretleme, 'Yolver' ifadesinin tam karşılığıdır ve bu yüzden doğru cevabımız budur. Bu işaret, genellikle tali yoldan anayola girişlerde, kavşak yaklaşımlarında veya bir başka yola katılırken karşımıza çıkar. Anlamı şudur: Yaklaştığınız yolda geçiş önceliği bulunan araçlar olabilir, bu yüzden hızınızı düşürün, yolu kontrol edin ve eğer gelen bir araç varsa, onun güvenle geçmesini bekleyerek yol verin. Yol boş ise durmak zorunda kalmadan, kontrollü bir şekilde geçiş yapabilirsiniz. Şimdi diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakalım. 'Dur' işareti, yola çizilen kalın beyaz bir çizgi (dur çizgisi) ve genellikle yere yazılan 'DUR' yazısı ile belirtilir; bu işaret mutlak bir duruş gerektirir, oysa yolver işareti sadece gerektiğinde durmayı ifade eder. 'Ayrılma şeridi', otoyol gibi hızlı yollardan çıkmak için kullanılan özel bir yavaşlama şerididir ve bu üçgenle bir ilgisi yoktur. 'Tırmanma şeridi' ise, dik yokuşlarda ağır vasıtaların trafiği engellememesi için eklenen bir şerittir ve bu işaretle gösterilmez. Bu işaretlemenin dayandığı temel trafik kuralı, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirtilen geçiş hakkı ve önceliği ilkesidir. Bu işaretin bulunduğu yoldan gelen sürücü, anayoldaki veya kavşaktaki diğer sürücülere ilk geçiş hakkını vermekle yükümlüdür. Bu kural, kavşaklarda kazaları önlemek için hayati öneme sahiptir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Üçgenin sivri ucu, gireceğiniz yolu işaret ederek, o yoldaki araçlara dikkat etmeniz ve onlara öncelik vermeniz gerektiğini hatırlatır.
190Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisine yaklaşıldığını bildirir?

- A)Demir yolu üst geçidine
- B)Kontrollü demir yolu geçidine
- C)Demir yolu alt geçidine
- D)Kontrolsüz demir yolu geçidine
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu ve levhayı doğru anlamak trafikteki en kritik anlardan birinde hayat kurtarır. Görselde gördüğümüz kırmızı üçgen çerçeveli levha, bir tehlike uyarı işaretidir ve içinde bacasından duman tüten bir lokomotif figürü barındırır. Bu levhanın anlamı, ileride bariyeri, ışıklı veya sesli bir uyarı sistemi olmayan, yani tamamen korumasız bir demir yolu geçidine yaklaşıldığıdır. Bu nedenle doğru cevap, 'Kontrolsüz demir yolu geçidine' yaklaşıldığını bildiren seçenektir. Levhadaki tren figürü, sürücüye "Dikkat, burada seni durduracak bir bariyer yok, kontrol sende, tren aniden çıkabilir!" mesajını verir. Şimdi diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakalım. Demir yolu üst ve alt geçitleri, karayolu ile demir yolunun farklı seviyelerde kesiştiği, dolayısıyla bir çarpışma riskinin bulunmadığı mühendislik çözümleridir; bu levha ise aynı seviyedeki bir geçit olan hemzemin geçit için kullanılır. En çok karıştırılan seçenek olan 'Kontrollü demir yolu geçidi' ise farklı bir levha ile belirtilir. Kontrollü, yani bariyerli geçitlere yaklaşırken göreceğiniz levhanın içinde tren resmi yerine bir bariyer sembolü bulunur. Bu iki sembol arasındaki fark, geçidin korumalı olup olmadığını anlamanın anahtarıdır. İlgili trafik kuralı gereğince, bu levhayı gördüğünüzde hızınızı mutlaka azaltmalı, geçide yaklaşırken gerekirse durarak hem sağı hem solu dikkatle dinleyip izlemeli ve demir yolunun boş olduğundan kesinlikle emin olduktan sonra geçiş yapmalısınız. Unutmayın, demir yolu geçitlerinde geçiş üstünlüğü kayıtsız şartsız trenindir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Levhada bariyer resmi yoksa, yolda da bariyer koruması yok demektir.
191Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?

- A)Taşıt yolunun soldan daralacağını
- B)Taşıt yolunun sağdan daralacağını
- C)Taşıt yolunun her iki taraftan daralacağını
- D)İki yönlü yoldan tek yönlü yola girileceğini
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soruda gördüğümüz levha, Karayolları Trafik İşaretleri arasında Tehlike Uyarı İşaretleri grubunda yer alır. Bu gruptaki kırmızı çerçeveli üçgen levhaların temel amacı, sürücüleri ileride karşılaşabilecekleri bir tehlikeye karşı önceden uyarmak ve gerekli tedbirleri almalarını sağlamaktır. Görseli dikkatle incelediğimizde, levhanın içinde taşıt yolunun kenarlarını veya şeritleri temsil eden iki adet dikey siyah çizgi görüyoruz. Bu çizgilerden soldaki düz bir şekilde devam ederken, sağdaki çizginin içeri doğru kırılarak daraldığını net bir şekilde gözlemliyoruz. Bu görsel betimleme, bize doğrudan doğru cevabı vermektedir; levha, ilerideki yol kesiminde kaplamanın, yani taşıt yolunun, sağ taraftan daralacağını bildirir. Bu nedenle 'Taşıt yolunun sağdan daralacağını' belirten seçenek doğrudur. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; 'Taşıt yolunun soldan daralacağını' bildiren durum için kullanılan levha, bu levhanın tam simetriğidir, yani soldaki çizginin içeri doğru daraldığı bir şekil içerir. 'Taşıt yolunun her iki taraftan daralacağını' bildiren levhada ise hem sağdaki hem de soldaki çizgiler simetrik olarak içeri doğru daralır. 'İki yönlü yoldan tek yönlü yola girileceğini' bildiren durum ise tamamen farklı levhalarla ifade edilir ve bu bir tehlike uyarısı değildir; genellikle girilecek tek yönlü yolun başında mavi zeminli, beyaz ok içeren 'Tek Yön' levhası gibi bir tanzim işaretiyle belirtilir. Bu tehlike uyarı levhasını gören bir sürücünün uyması gereken temel güvenlik ilkesi, hızını azaltmak ve dikkatini artırmaktır. Karayolları Trafik Yönetmeliği uyarınca, bu tür tehlike uyarı işaretlerini gören sürücüler, tehlikenin niteliğine göre hızlarını düşürmeli, öndeki aracı geçmekten kaçınmalı ve olası bir durma veya yavaşlamaya hazırlıklı olmalıdır. Sağdan daralan yolda, sağ taraftaki araçların şerit değiştirmesi gerekebilir. Bu gibi durumlarda, diğer sürücülerin şerit değiştirmek isteyenlere geçiş kolaylığı sağlaması, trafik akışının güvenli ve düzenli bir şekilde devam etmesine yardımcı olur. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Levhanın içindeki çizgiler, yolun kendisidir. Hangi çizgi içeri giriyorsa, yol o taraftan daralıyordur. Bu levhada sağdaki çizgi içeri girdiğine göre, yol sağdan daralır.
192Hangi sınıf sürücü belgesine sahip olanlar kamyon süremezler?
- A)E
- B)D
- C)B
- D)C
Açıklama — B sınıfı sürücü belgesi, otomobil ve kamyonet gibi araçları kullanma yetkisi verir, ancak kamyon sürmek için yeterli değildir. Kamyon sürmek için C sınıfı sürücü belgesine ihtiyaç vardır. E ve D sınıfı sürücü belgeleri ise otobüs ve çekici gibi daha büyük araçları kullanma yetkisi verdiğinden, bu belgelerle kamyon da sürülebilir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre, her araç türü için belirli bir sürücü belgesi sınıfı gereklidir. Hatırlatma: Araç türüne göre uygun ehliyeti almak, hem yasal zorunluluk hem de güvenli sürüş için şarttır.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
193Şekildeki araç sürücüsü kavşaktan sağa dönerek seyrini sürdürmek istiyor. Bu sürücünün aşağıdakilerden hangisini yapması yanlıştır?

- A)Sağa sinyal vermesi
- B)Yayaların geçişini beklemesi
- C)Kavşağa yaklaşırken hızını düşürmesi
- D)Yayaları ikaz ederek durdurup, seyrini sürdürmesi
Açıklama — Bu soruda, kavşaktan sağa dönmek isteyen bir sürücünün yaya geçidindeki yayalarla karşılaştığı bir durum ele alınmaktadır. Sürücünün 'yayaları ikaz ederek durdurup seyrini sürdürmesi' davranışının yanlış olmasının temel sebebi, trafikteki yaya önceliği ilkesidir. Karayolları Trafik Kanunu'na göre, sürücüler görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan ancak trafik işareti veya levhalarıyla belirlenmiş yaya geçitlerine yaklaşırken yavaşlamak ve geçitten geçen veya geçmek üzere bulunan yayalara durarak ilk geçiş hakkını vermekle yükümlüdür. Yayaları korna veya selektör gibi yöntemlerle ikaz edip durmaya zorlamak ve yola devam etmek, bu temel kuralın açık bir ihlalidir. Bu hareket, sadece yasal bir zorunluluğu çiğnemekle kalmaz, aynı zamanda korumasız yol kullanıcıları olan yayaların can güvenliğini ciddi şekilde tehlikeye atar. Diğer seçenekler ise sürücünün yapması gereken doğru davranışları belirtir. Sağa sinyal vermek, dönüş niyetini diğer yol kullanıcılarına bildirmek için zorunlu ve hayati bir iletişim kuralıdır. Kavşağa yaklaşırken hızı düşürmek, olası tehlikelere karşı hazırlıklı olmak ve güvenli bir şekilde durabilmek için gerekli temel bir güvenlik önlemidir. Yayaların geçişini beklemek ise bu senaryoda yapılması gereken tek doğru ve yasal eylemdir. Sürücü, yayaların geçidi tamamen boşaltmasını sabırla beklemeli ve ancak ondan sonra dönüşünü güvenle tamamlamalıdır. Unutulmamalıdır ki, yaya geçitlerinde öncelik kayıtsız şartsız yayalarındır.
194Şekildeki parketmiş aracın hangi tarafında duraklama yapılamaz?

- A)Önünde
- B)Arkasında
- C)Her iki yönünde 50 metre mesafede
- D)Yol tarafındaki yanında
Açıklama — Görseldeki durumda, yol kenarına kurallara uygun şekilde park etmiş bir aracın yol tarafındaki yanında duraklama yapılamaz. Bu eylem, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde 'ikinci sıra oluşturmak' olarak tanımlanır ve trafiğin akışını ve güvenliğini doğrudan tehlikeye attığı için kesinlikle yasaktır. Park etmiş bir aracın soluna, yani akan trafiğin bulunduğu şeride yanaşarak duraklamak, mevcut trafik şeridini tehlikeli bir şekilde daraltır, arkadan gelen sürücülerin görüşünü kısıtlar ve onları ani manevra yapmaya veya karşı şeride taşmaya zorlayarak ciddi kaza riskleri doğurur. Diğer yandan, aracın önünde veya arkasında duraklamak, park etmiş aracın çıkışını engellemediğiniz ve yaya geçidi, kavşak içi gibi başka bir özel duraklama yasağı bulunmayan yerlerde genel olarak serbesttir. Belirli bir mesafe içinde duraklamayı yasaklayan kurallar ise bu durumla ilgili olmayıp, genellikle tepe üstleri, keskin virajlar, tüneller veya demiryolu geçitleri gibi görüş mesafesinin kısıtlı olduğu tehlikeli yerler için geçerlidir. Bu sorunun temelindeki kural, duraklamanın yolun ortak kullanım alanı olduğu ve diğer yol kullanıcılarının güvenliğini ve geçiş hakkını tehlikeye atmayacak şekilde yapılması gerektiği ilkesidir.
195Şekildeki tek yönlü ve çok şeritli yolda 3 numaralı aracın şerit değiştirebilmesi için aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

- A)2 numaralı aracın şerit değiştirmesi
- B)1 numaralı aracın sağa geçmesi
- C)4 numaralı aracın yavaşlaması
- D)5 numaralı aracın geçmesi
Açıklama — Bu sorunun doğru yanıtı, trafik güvenliğinin temel prensiplerinden biri olan şerit değiştirme kurallarına dayanmaktadır. Görseldeki çok şeritli ve tek yönlü yolda, 3 numaralı araç sağ şeritten sol şeride geçmek istemektedir. Güvenli bir şerit değişimi için en önemli kural, geçiş yapılacak şeridin müsait olması ve bu manevranın diğer sürücüleri tehlikeye atmamasıdır. Bu durumda, 5 numaralı araç, 3 numaralı aracın sol arka çaprazında, yani sürücünün yan aynalarla tam olarak göremediği 'kör nokta' olarak adlandırılan bölgede veya bu bölgeye çok yakın bir konumda seyretmektedir. 3 numaralı aracın bu esnada yapacağı bir şerit değiştirme hamlesi, doğrudan 5 numaralı araçla ciddi bir kazaya yol açacaktır. Bu nedenle, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin ilgili kuralları gereği, 3 numaralı aracın sürücüsü, sol şeritten gelen 5 numaralı aracın kendisini geçmesini ve güvenli bir takip mesafesi oluşmasını beklemek zorundadır. Şerit ancak bu şekilde boş ve güvenli hale geldikten sonra manevra tamamlanabilir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakarsak; 2 numaralı aracın şerit değiştirmesi, 3 numaralı aracın manevrasını doğrudan etkilemez çünkü asıl kontrol edilmesi gereken yer geçilecek olan sol şerittir. 1 numaralı aracın sağa geçmesi ise manevra bölgesiyle tamamen alakasızdır, çünkü konumu itibarıyla 3 numaralı aracın güvenliğine bir etkisi yoktur. 4 numaralı aracın yavaşlaması da bir çözüm değildir, çünkü 3 numaralı araç için asıl ve anlık tehlikeyi arkadan yaklaşan 5 numaralı araç oluşturmaktadır; 4 numaralı aracın yavaşlaması bu tehlikeyi ortadan kaldırmaz. Unutulmamalıdır ki, şerit değiştirmek isteyen bir sürücü önce aynalarını kontrol etmeli, sinyaliyle niyetini belli etmeli ve en önemlisi omuz üstü bakış yaparak kör noktasında başka bir araç olmadığından emin olmalıdır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak: 'Aynada görmediğiniz, yanınızda olabilir!'
196Motorun çalışma sıcaklığını dengede tutan soğutma sisteminde, devirdaim (su) pompasının hareketi kesilirse veya radyatördeki su seviyesi aşırı derecede azalırsa aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?
- A)Fren mesafesinin kısalması
- B)Motorun daha sarsıntısız çalışması
- C)Motorun hararet yapması
- D)Yakıt tüketiminin azalması
Açıklama — Motorun çalışma sıcaklığını dengede tutan soğutma sistemi, motorun aşırı ısınmasını önler. Devirdaim pompasının hareketi kesildiğinde veya radyatördeki su seviyesi azaldığında, motor yeterince soğutulamaz ve hararet yapar. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir. A seçeneği yanlıştır çünkü motorun sarsıntısız çalışması soğutma sistemiyle doğrudan ilgili değildir. B seçeneği, fren mesafesiyle ilgili olup soğutma sistemiyle bağlantısızdır. D seçeneği ise yanlıştır çünkü hararet, yakıt tüketimini azaltmaz, aksine artırabilir. Pratik ipucu: Araç göstergelerindeki hararet ibresini düzenli kontrol edin, normalin üstüne çıkarsa hemen durup soğutma sistemini kontrol edin.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
197Araç çalıştıktan sonra motor çalışma sıcaklığına gelmiyorsa aşağıdakilerden hangisi arızalı olabilir?
- A)Karbüratör
- B)Jigle
- C)Termostat
- D)Bujiler
Açıklama — Motorun çalışma sıcaklığına ulaşmaması durumunda termostat arızalı olabilir çünkü termostat, motorun ideal sıcaklıkta çalışmasını sağlamak için soğutma sıvısının dolaşımını kontrol eder. Karbüratör, yakıt-hava karışımını düzenler; jigle, soğuk motorun çalışmasına yardımcı olur; bujiler ise ateşleme sisteminin bir parçasıdır ve motor sıcaklığıyla doğrudan ilgili değildir. Araç bakımı ve arızaların giderilmesi, güvenli sürüş için önemlidir. Pratik ipucu: Motor sıcaklığı göstergesini düzenli kontrol ederek termostat arızalarını erken fark edebilirsiniz.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
198Motordaki aşınmaları hangi sistem önler?
- A)Marş
- B)Şarj
- C)Yağlama
- D)Soğutma
Açıklama — Yağlama sistemi, motor parçaları arasında sürtünmeyi azaltarak aşınmaları önler ve motorun ömrünü uzatır. Soğutma sistemi motorun sıcaklığını kontrol ederken, marş sistemi motoru çalıştırmak için kullanılır, şarj sistemi ise aküyü şarj eder. Yağlama sistemi, motorun sağlıklı çalışması için kritik öneme sahiptir. Aklınızda kalsın: Yağsız motor, kısa sürede aşınır ve arızalanır.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
199Endüksiyon bobininin görevi aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Silindirlere ateşleme sırasına göre akım göndermek.
- B)Akümülatörün voltajını 15.000 ile 25.000 volt arasında yükseltmek.
- C)Akümülatörün voltajını 6 ile 12 volt arasına çıkarmak.
- D)Silindirlere ateşleme sırasına göre yağ göndermek.
Açıklama — Endüksiyon bobini, akümülatörden gelen düşük voltajlı akımı, bujilerin kıvılcım oluşturabilmesi için gerekli olan 15.000 ile 25.000 volt arasında yüksek voltaja dönüştürür. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir. A seçeneği, distribütörün görevidir; C seçeneği yanlış çünkü akümülatörün voltajı zaten 6-12 volt arasındadır; D seçeneği ise yağlama sistemiyle ilgilidir, endüksiyon bobiniyle alakası yoktur. Araçların elektrik sistemlerinin doğru çalışması, motor performansı ve güvenlik açısından kritiktir. Hatırlatma: Endüksiyon bobini, motorun kalbi gibi çalışır; doğru voltaj olmadan ateşleme gerçekleşmez.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
200Araç bakımını önemseyen sürücü aşağıdakilerden hangisine katkı sağlar?
- A)Yakıt sarfiyatının artmasına
- B)Çevre kirliliğinin azalmasına
- C)Gürültü kirliliğinin artmasına
- D)Trafik yoğunluğunun artmasına
Açıklama — Araç bakımını düzenli olarak yapan sürücüler, motorun verimli çalışmasını sağlayarak egzoz emisyonlarını azaltır, bu da çevre kirliliğinin azalmasına katkıda bulunur. Yakıt sarfiyatının artması, bakımsız bir aracın motorunun verimsiz çalışmasıyla ilişkilidir, bu nedenle A seçeneği yanlıştır. Gürültü kirliliği, genellikle egzoz veya motor sorunlarından kaynaklanır ve düzenli bakım bu sorunları önler, dolayısıyla C seçeneği de yanlıştır. Trafik yoğunluğu ise bireysel araç bakımıyla doğrudan ilgili değildir, bu yüzden D seçeneği yanlıştır. Araç bakımını ihmal etmeyin, hem doğayı koruyun hem de aracınızın ömrünü uzatın.
İlk çıkış: 16 Ağustos 2026 · son: 16 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu