401-425. sorular ve açıklamaları
401Lastik hava basınçlarının tavsiye edilen değerden az olması durumunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleşir?
- A)Yakıt tasarrufu sağlanır
- B)Yakıt tüketimi artır
- C)Direksiyon daha kolay döner
- D)Lastikler orta kısımdan aşınır
Açıklama — Lastik hava basınçlarının tavsiye edilen değerden az olması, lastiklerin yol ile temas yüzeyini artırır, bu da sürtünmeyi artırarak yakıt tüketimini artırır. A seçeneği yanlıştır çünkü düşük hava basıncı yakıt tasarrufu sağlamaz, aksine tüketimi artırır. C seçeneği yanlıştır çünkü düşük basınç direksiyon hakimiyetini zorlaştırabilir. D seçeneği yanlıştır çünkü düşük basınç lastiklerin kenar kısımlarından aşınmasına neden olur. Lastik basınçlarını düzenli kontrol etmek, hem yakıt ekonomisi hem de güvenli sürüş için önemlidir. Unutmayın: Lastik basınçları doğru seviyede tutulduğunda hem yakıt tasarrufu sağlanır hem de lastik ömrü uzar.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
402Benzinli motorlarda silindirdeki yakıt-hava karışımını ateşleyen parça hangisidir?
- A)Enjektör
- B)Karbüratör
- C)Buji
- D)Distribütör
Açıklama — Buji, benzinli motorlarda silindirdeki yakıt-hava karışımını ateşleyerek motorun çalışmasını sağlar. Enjektör, yakıtı silindire püskürtürken; karbüratör, yakıt ve havayı karıştırır; distribütör ise bujilere elektrik akımını dağıtır. Bu parçalar, bujinin işlevini yerine getirmez. Araç bakımında buji kontrolü, motorun verimli çalışması ve yakıt tasarrufu için önemlidir. Hatırlatma: Bujiler düzenli aralıklarla kontrol edilmeli ve gerektiğinde değiştirilmelidir.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
403Dizel motorlarda emme zamanında silindirlere aşağıdakilerden hangisi emilir?
- A)Hava
- B)Benzin
- C)Motorin
- D)Karışım
Açıklama — Dizel motorlarda emme zamanında silindirlere sadece hava emilir. Bu, dizel motorların çalışma prensibinin bir gereğidir; çünkü dizel motorlar yakıtı sıkıştırılmış havanın üzerine püskürterek ateşleme yapar. Diğer seçenekler yanlıştır çünkü benzin ve motorin emme zamanında değil, sıkıştırma sonrasında silindirlere püskürtülür. Karışım ise benzinli motorların çalışma prensibine aittir. Dizel motorların bu özelliğini hatırlamak için: "Dizel motorlar önce hava alır, sonra yakıtı püskürtür." şeklinde bir ipucu kullanabilirsiniz.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
404Aracın gösterge panelinde akü sembolü (şarj ikaz ışığı) yanıyorsa muhtemel arıza nerededir?
- A)Marş motorunda
- B)Alternatörde
- C)Aydınlatma sisteminde
- D)Ateşleme sisteminde
Açıklama — Akü sembolü yanıyorsa, bu genellikle alternatörün aküyü şarj etmediğini gösterir. Alternatör, aracın elektrik sistemine güç sağlar ve aküyü şarj eder; bu nedenle arıza genellikle buradadır. Marş motoru, aracı çalıştırmak için kullanılır ve bu durumda genellikle ilgili değildir. Aydınlatma ve ateşleme sistemleri ise aküden güç alır ama şarj işlemiyle doğrudan ilgili değildir. Araçta bir arıza ışığı yandığında, güvenli bir yerde durup sorunu kontrol etmek önemlidir. Hatırlatma: Gösterge panelindeki uyarı ışıkları, aracın sağlıklı çalışması için önemlidir; ihmal edilmemelidir.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
405Soğutma suyunun silindir içindeki kanallarda basınçlı bir şekilde dolaşmasını sağlayan parça hangisidir?
- A)Yağ pompası
- B)Enjektör
- C)Su pompası
- D)Radyatör
Açıklama — Su pompası, motorun soğutma sisteminde suyun silindir içindeki kanallarda basınçlı bir şekilde dolaşmasını sağlar, bu da motorun aşırı ısınmasını önler. Yağ pompası, motorun yağlama sisteminde yağı dolaştırırken, enjektör yakıtı silindirlere püskürtür ve radyatör ise soğutma suyunun ısısını düşürür. Bu parçaların her biri farklı işlevlere sahiptir ve su pompası dışındaki seçenekler soğutma suyunun dolaşımıyla ilgili değildir. Araç bakımında, su pompasının düzenli kontrolü motorun sağlıklı çalışması için önemlidir; bu, motorun aşırı ısınmasını ve olası hasarları önler.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
406Trafik zorunlulukları nedeniyle aracın durdurulmasına ne ad verilir?
- A)Durma
- B)Duraklama
- C)Park etme
- D)Bekleme
Açıklama — "Doğru cevap 'Durma' çünkü trafik zorunlulukları nedeniyle aracın durdurulması, trafik ışıkları, trafik polisi veya yol durumu gibi nedenlerle gerçekleşir ve bu durum 'durma' olarak adlandırılır. 'Duraklama', yolcu indirip bindirmek veya yük almak için kısa süreli duruşları ifade ederken, 'park etme' aracın uzun süreli bırakılmasıdır. 'Bekleme' ise duraklamanın ötesinde, aracın içinde veya yakınında beklemeyi ifade eder. Trafik kurallarına göre, durma zorunlu bir durumken, duraklama ve park etme sürücünün tercihine bağlıdır. Hatırlatma: Trafikte durma zorunluysa, duraklama ve park etme isteğe bağlıdır."
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
407Ülkemizde, her yıl yaklaşık olarak beş bin kişinin hayatını kaybettiği ve bu rakamın iki katı kadar da yaralanma olayının gerçekleştiği trafik kazalarının önünün kesilmesindeki en büyük etken aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Taşıt bakımlarının zamanında yaptırılması
- B)Otomotiv sanayisindeki gelişmelerin takip edilmesi
- C)Bireylerde trafik kültürü ve bilincinin oluşturulması
- D)Trafik suçlarına uygulanan cezaların artırılması
Açıklama — Doğru cevap olan "Bireylerde trafik kültürü ve bilincinin oluşturulması", trafik kazalarının önlenmesinde en etkili yöntemdir çünkü bilinçli sürücüler ve yayalar, trafik kurallarına uyarak ve dikkatli davranarak kazaların önüne geçebilir. Otomotiv sanayisindeki gelişmeler (A) güvenliği artırabilir ancak insan faktörü kadar etkili değildir. Cezaların artırılması (C) caydırıcı olabilir fakat bilinçli davranışın yerini tutmaz. Taşıt bakımlarının zamanında yaptırılması (D) önemlidir ancak tek başına yeterli değildir. Trafik güvenliği ilkeleri, bireylerin bilinçlenmesini ve kurallara uymasını temel alır. Pratik ipucu: Her zaman "Önce düşün, sonra hareket et" prensibiyle hareket edin.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
408Bir amaç uğruna ya da gerçekleştirilmesi istenen herhangi bir şey için kendi yararlarından vazgeçme, hakkından kendi isteğiyle vazgeçme, özveri anlamına gelmektedir.
- A)Saygı
- B)Sevgi
- C)Nezaket
- D)Feragat
Açıklama — Doğru cevap "Feragat" çünkü feragat, bir amaç uğruna kendi yararlarından veya haklarından isteyerek vazgeçmeyi ifade eder. Diğer seçenekler ise bu anlamı karşılamaz; saygı, sevgi ve nezaket, daha çok insan ilişkilerinde olumlu tutumları ifade eder. Trafikte, feragat kavramı, örneğin bir yaya geçidinde yayalara yol vermek gibi durumlarda önem kazanır. Aklınızda tutmak için: Trafikte bazen kendi önceliğinizden vazgeçmek, herkesin güvenliği için en doğru hareket olabilir.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
409Yoğun trafikte ilerlerken bir sürücünün, kavşakta sıkışıklık oluşmaması için yeşil ışık yansa bile kavşağı terk edemeyeceğini fark ederek beklemesi hangi trafik adabı ilkesine örnektir?
- A)Empati ve başkalarını düşünme
- B)Geçiş üstünlüğünü kullanma
- C)Trafik akışını hızlandırma
- D)Aceleci davranma
Açıklama — Bir sürücünün, yeşil ışık yanmasına rağmen kavşakta sıkışıklık oluşmaması için beklemesi, diğer sürücülerin ve yayaların durumunu düşünerek hareket etmesidir. Bu davranış, empati yapmayı ve başkalarını düşünmeyi içerir. Aceleci davranma, sürücünün sabırsızlık göstermemesiyle ilgilidir, ancak burada esas olan başkalarının durumunu gözetmektir. Geçiş üstünlüğü kullanma, özel durumlar için geçerlidir ve trafik akışını hızlandırma ise mevcut durumu göz ardı ederek hareket etmeyi ifade eder. Kavşaklarda sıkışıklık yaratmamak, trafik güvenliği ve düzeni için önemlidir. Pratik ipucu: Kavşakta durup beklemek, ileride daha büyük bir sıkışıklığı önleyebilir.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
410Gece seyir hâlindeyken karşı yönden gelen sürücünün gözünü almamak için uzun farları kısa fara geçirmek aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?
- A)Aracın elektrik sistemini koruma
- B)Trafik akışını hızlandırma
- C)Yakıt tasarrufu sağlama
- D)Diğer sürücülere saygılı ve düşünceli davranma
Açıklama — Gece seyir hâlindeyken uzun farları kısa fara geçirmek, karşıdan gelen sürücünün gözünü almamak için yapılan bir davranıştır ve bu, diğer sürücülere saygılı ve düşünceli davranmanın bir göstergesidir. Aracın elektrik sistemini koruma veya yakıt tasarrufu sağlama gibi bir etkisi yoktur, çünkü farların kullanımı bu unsurları etkilemez. Trafik akışını hızlandırma ile de doğrudan bir ilgisi yoktur. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre, karşıdan gelen araçların sürücülerinin gözlerini kamaştırmamak için uzun farlar kısa fara alınmalıdır. Hatırlatma: Karşıdan araç geldiğinde farları kısa fara almak, hem sizin hem de diğer sürücülerin güvenliği için önemlidir.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
411Bir sürücünün, hatalı sollama yapan başka bir sürücüye tepki olarak onu sıkıştırmak yerine hızını koruyup güvenli mesafeyi artırması hangi trafik adabı davranışını gösterir?
- A)Haklı olduğunu kanıtlama
- B)Zaman kaybını önleme
- C)Trafikte üstünlük kurma
- D)Sakinlik ve güvenli sürüş anlayışı
Açıklama — Bu soruda doğru cevap "Sakinlik ve güvenli sürüş anlayışı"dır çünkü trafikte karşılaşılan olumsuz durumlarda sakin kalmak ve güvenli mesafeyi korumak, kazaları önlemek için en etkili yaklaşımdır. Diğer seçenekler, trafikteki olumsuz davranışları teşvik eder: "Haklı olduğunu kanıtlama" ve "Trafikte üstünlük kurma" gibi yaklaşımlar, çatışmayı artırabilir ve tehlikeli durumlara yol açabilir. "Zaman kaybını önleme" ise güvenlikten ödün vermemek için öncelikli bir davranış değildir. Trafikte her zaman güvenli mesafeyi korumak ve sakin kalmak, hem kendi güvenliğiniz hem de diğer sürücülerin güvenliği için esastır. Unutmayın: Trafikte sakin kalmak, güvenli bir yolculuğun anahtarıdır.
İlk çıkış: 24 Ağustos 2026 · son: 24 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
412Görseldeki yaralıya ilk yardımcının, hangi uygulamayı yapması uygun değildir?
- A)Bilinç durumunu kontrol etmesi
- B)Boyun tespiti yapması
- C)Yarı oturur pozisyona alması
- D)Yaşam bulgularını (ABC) değerlendirmesi
Açıklama — Görseldeki yaralının başından ve kulağından kan gelmesi ve yüzündeki morluklar, ciddi bir kafa ve omurga yaralanması şüphesi taşır.
413Görselde bebeklerde ilk yardım olarak uygulanan Heimlich manevrasının uygulama aşamaları karışık olarak verilmiştir. Buna göre, sıralamanın doğru olması için numaralanmış aşamalardan hangileri yer değiştirmelidir?
- A)I ve II
- B)II ve III
- C)I ve IV
- D)III ve IV
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soru, bebeklerde solunum yolu tıkanıklığına müdahale gibi hayati bir ilk yardım bilgisini ölçmektedir. Görseldeki aşamaların doğru sıralamasını bulabilmek için öncelikle bebeklerde tam tıkanmada uygulanan doğru prosedürü bilmek gerekir. Bu prosedür, bebeğin başı gövdesinden aşağıda olacak şekilde bir kol üzerine yüzüstü yatırılmasıyla başlar. Ardından, kürek kemiklerinin arasına elin ayasıyla beş kez vuru uygulanır. Yabancı cisim çıkmazsa, bebek diğer kol üzerine sırtüstü çevrilir ve göğüs kemiğinin alt yarısına iki parmakla beş kez bası uygulanır. Bu döngü, cisim çıkana veya tıbbi yardım gelene kadar devam eder. Şimdi görselleri bu doğru sıralamaya göre inceleyelim: IV numaralı görsel, müdahalenin başlangıç adımı olan bebeğin kol üzerine yüzüstü yerleştirilerek hazırlık pozisyonuna getirilmesini göstermektedir. I numaralı görsel, bu pozisyonun ardından gelen ilk fiili müdahale olan sırta vuruş aşamasıdır. III numaralı görsel ise sırta vuruştan sonra uygulanan göğüs basısıdır. II numaralı görsel ise muhtemelen sırtüstü pozisyonu veya müdahale adımları arasındaki bir geçişi temsil etmektedir. Soruda verilen sıralama, doğrudan sırta vuruş (I) ile başlamaktadır ki bu hatalıdır. Herhangi bir müdahaleden önce bebeğin doğru pozisyona getirilmesi şarttır. Bu nedenle, prosedürün doğru başlayabilmesi için en başta olması gereken hazırlık pozisyonu (IV) ile yanlışlıkla başa konulmuş olan sırta vuruş (I) adımının yer değiştirmesi gerekir. Bu değişiklik, sıralamanın doğru bir şekilde başlamasını sağlar. Diğer seçenekler bu temel hatayı düzeltmediği için yanlıştır. Ayrıca, soru metninde 'Heimlich manevrası' ifadesi kullanılsa da, bu terimin yetişkinler için geçerli olduğunu, bebeklerde uygulanan yöntemin ise 'sırta vuru ve göğüs basısı' kombinasyonu olduğunu bilmek önemlidir. Bu konu, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin sürücüler için belirttiği ilk yardım yükümlülükleri kapsamındadır, çünkü bir sürücü sadece kazalarda değil, araç içindeki her türlü acil durumda doğru müdahaleyi bilmelidir. Unutmayın, hayat kurtaran müdahaleler doğru sıralama ile mümkündür; bu vakada kural 'Önce Doğru Pozisyon, Sonra Müdahale' şeklinde özetlenebilir.
414Tabloya göre ilk yardımcının, numaralanmış kazazedelerin kırık durumlarına göre uyguladığı tespit işlemleri doğru (D), yanlış (Y) olarak değerlendirildiğinde sıralama hangisi olur?
- A)D - D - Y
- B)Y - D - Y
- C)Y - D - D
- D)D - Y - Y
Açıklama — Merhaba aday sürücü, bu soru trafikte karşılaşabileceğin en kritik durumlardan biri olan kırıklara doğru ilk yardım müdahalesini bilip bilmediğini ölçüyor. Unutma, yanlış bir müdahale, yaralının durumunu çok daha kötüleştirebilir. Şimdi bu soruyu adım adım analiz edelim. Görselde, üç farklı kazazede durumu numaralandırılmış bir tablo halinde sunuluyor. Her satırda kırılan bir kemik ve bu kırıma uygulanan bir tespit, yani sabitleme işlemi gösteriliyor. Bizden istenen, bu uygulamaların doğru mu yanlış mı olduğunu sırasıyla belirlemektir. Doğru cevap olan D-D-Y sıralamasının neden doğru olduğunu inceleyelim. Birinci kazazedede 'Üst kol' kırığı için yapılan uygulama doğrudur. Çünkü üst kol kırıklarında, kırık bölgeyi hareketsiz kılmak için sert bir cisimle, yani atelle desteklemek ve ardından kolu bir üçgen sargı beziyle boyuna asarak göğse sabitlemek gerekir. Görseldeki uygulama tam olarak bu kurala uymaktadır; hem atel kullanılmış hem de kol askıya alınmıştır. Bu nedenle bu işlem 'Doğru' (D) olarak değerlendirilir. İkinci kazazedede 'Köprücük' kemiği kırığı için yapılan tespit işlemi de doğrudur. Köprücük kemiği kırıklarında temel amaç, bir ilk yardımcı olarak kırık uçlarını hizalamaya çalışmak değil, omuzları geride sabitleyerek bölgenin hareketsizliğini sağlamaktır. Görselde gösterilen 'sekiz şeklinde bandaj' uygulaması, tam olarak bu işe yarar ve standart ilk yardım prosedürlerinden biridir. Dolayısıyla bu işlem de 'Doğru' (D) kabul edilir. Üçüncü kazazedede ise 'Ön kol' kırığı için yapılan uygulama yanlıştır. Ön kolda bir kırık olduğunda, sadece kolu askıya almak yeterli değildir. Kırığın altındaki el bileği ve üstündeki dirsek eklemlerini hareketsiz bırakacak şekilde, kolun iç ve dış kısmına sert cisimler, yani ateller yerleştirilip sarılması gerekir. Görselde ise atel kullanılmadan, sadece kol bir bezle boyuna asılmıştır. Bu, kırık kemik uçlarının hareket etmesine ve damar, sinir gibi çevre dokulara zarar vermesine neden olabilecek eksik ve hatalı bir uygulamadır. Bu sebeple bu işlem 'Yanlış' (Y) olarak değerlendirilir. Bu analiz sonucunda doğru sıralama D-D-Y şeklinde ortaya çıkar. Diğer seçenekler bu nedenle yanlıştır; örneğin A ve B seçenekleri ilk uygulamayı yanlış kabul ettiği için, D seçeneği ise doğru olan ikinci uygulamayı yanlış kabul ettiği için elenir. Bu sorunun temel aldığı ilk yardım ilkesi, kırıkların tespit edilmesindeki ana kuraldır: Kırık bölgenin altındaki ve üstündeki eklemleri de içine alacak şekilde, hareketini tamamen engelleyerek sabitlemek. Bu, daha fazla hasarı önler ve ağrıyı azaltır. Akılda kalıcı ipucu ise şudur: Kırıkta kural nettir; destekle, sabitle, hareket ettirme. Atelsiz kol tespiti, eksik tespittir.
415I. Yolun, iki şeritli ve iki yönlü olduğunu II. 1 numaralı aracın gerektiğinde geçme yapabileceğini III. 2 numaralı arcın gerektiğinde geçme yapabileceğini Görseldeki yol çizgileri ve yer işaretlemeleri, numaralanmış ifadelerden hangilerini belirtir?
- A)I ve III
- B)I ve II
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu doğru anlamak için yol çizgilerinin dilini çözmemiz gerekir. Görselde, ortasında biri devamlı (düz), diğeri kesikli olmak üzere yan yana iki beyaz çizgi bulunan bir karayolu ve bu yolda karşılıklı yönlerde hareket eden 1 ve 2 numaralı araçları görüyoruz. Doğru cevap, I ve III numaralı ifadelerin doğru olduğunu belirtir. Öncelikle, I. ifadenin doğruluğu, yani yolun iki şeritli ve iki yönlü olması, hem yerdeki yön oklarından hem de yolun ortasındaki çizgi düzeninin kendisinden anlaşılmaktadır. Bir devamlı ve bir kesikli çizgiden oluşan bu yan yana kombinasyon, trafiğin iki farklı yönde aktığı yollarda kullanılan tipik bir işaretlemedir, bu nedenle I. ifade doğrudur. Üçüncü ifadenin doğruluğu ise temel bir kurala dayanır: Sürücüler, kendilerine en yakın olan çizginin anlamına uymak zorundadır. 2 numaralı aracın sürücüsüne en yakın olan çizgi kesikli çizgidir ve trafik kurallarına göre kesikli çizgi, görüş mesafesi açık ve trafik uygun olduğunda sürücünün şerit değiştirebileceğini veya sollama yapabileceğini ifade eder. Bu nedenle, 2 numaralı aracın gerektiğinde geçme yapabileceğini belirten III. ifade de doğrudur. Buna karşılık, II. ifade kesinlikle yanlıştır çünkü 1 numaralı aracın sürücüsüne en yakın olan çizgi devamlı çizgidir. Devamlı yol çizgisi, o şeritteki araçlar için bir 'duvar' gibidir ve sollama gibi nedenlerle karşı şeride geçişin kesinlikle yasak olduğunu bildirir. Bu durumda diğer seçenekler elenir; B ve D seçenekleri hatalı olan II. ifadeyi içerdiği için, C seçeneği ise hem hatalı olan II. ifadeyi içerdiği hem de doğru olan I. ifadeyi dışladığı için çifte nedenle yanlıştır. Bu işaretleme, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde tanımlanan ve genellikle görüşün azaldığı viraj veya tepe üstü gibi tehlikeli yerlerde kazaları önlemek amacıyla kullanılan temel bir güvenlik ilkesidir. Bu önemli kuralı aklınızda tutmak için size basit bir ipucu: 'Sana yakın çizgi senin kuralındır; kesikse geçiş serbest, düzse yerinde kal.' Bu ilkeyi hatırlayarak yoldaki en doğru ve güvenli kararı verebilirsiniz.
416Görsele göre, hangisinin yapılması doğru olur?
- A)1 numaralı aracın 2 numaralı araca geçme önceliği vermesi
- B)1 numaralı aracın, 2 numaralı araca geçiş kolaylığı sağlamak için, solundaki şeride geçmesi
- C)2 numaralı aracın, 1 numaralı araç geçtikten sonra sol şeride geçmesi
- D)2 numaralı aracın, 1 numaralı aracı uyararak yavaşlatması
Açıklama — Bu sorunun doğru bir şekilde çözümlenmesi için görseldeki trafik düzeni ve araçların konumları doğru yorumlanmalıdır. Görselde, ilerideki yol çalışması nedeniyle sağ şeridin daraldığı ve sona erdiği, uyarı levhalarıyla belirtilen iki şeritli tek yönlü bir yol bulunmaktadır. Bu senaryoda 1 numaralı araç sol şeritte seyrine devam ederken, 2 numaralı araç daralmakta olan sağ şeritten sol şeride geçmek zorundadır. Trafikteki temel ve en önemli kurallardan biri, şerit değiştirmek isteyen sürücünün, girmek istediği şeritte seyreden araçların geçişini beklemek zorunda olmasıdır. Bu kural uyarınca, şerit değiştirecek olan 2 numaralı araç, sol şeritte kendi yolunda ilerleyen 1 numaralı aracın geçişine öncelik tanımalıdır. Doğru davranış, 2 numaralı aracın, 1 numaralı araç güvenle geçtikten sonra sol şeridin müsait olduğunu kontrol edip kendi geçişini tamamlamasıdır. Bu, hem trafik akışının güvenli bir şekilde devam etmesini sağlar hem de ani fren veya tehlikeli manevraların önüne geçer. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; 1 numaralı aracın 2 numaralı araca yol vermesi gerekmez, çünkü geçiş üstünlüğü kendi şeridinde seyreden 1 numaralı araca aittir ve bu yönde bir zorunluluğu yoktur. 1 numaralı aracın, 2 numaralı araca yardım etmek amacıyla kendi şeridini terk etmesi gibi bir manevra yapması, kendi güvenliğini ve trafiğin genel düzenini tehlikeye atacağından son derece yanlıştır; her sürücü öncelikle kendi güvenli manevrasından sorumludur. Son olarak, 2 numaralı aracın korna veya selektör gibi uyarıcılarla 1 numaralı aracı yavaşlatmaya çalışması, trafik adabına aykırı, agresif bir sürüş davranışıdır ve kesinlikle yanlıştır. Uyarı sistemleri, tehlike anları dışında diğer sürücüleri taciz etmek veya yol istemek için kullanılamaz.
417I. Takip mesafesini artırması II. Hızını azaltması III. Bulunduğu şeridin soluna yanaşması Görsele göre, 1 numaralı araç sürücüsünün numaralanmış davranışlardan hangilerini yapması trafik kazası riskini azaltır?
- A)I ve II
- B)I ve III
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu sorunun doğru yanıtını bulmak için görseldeki trafik ortamını dikkatle incelemeliyiz. Görsel, 1 numaralı aracın dağlık bir arazide, iki yönlü ve her yönde bir şeridi bulunan virajlı bir yolda seyrettiğini göstermektedir. Aracın önünde, ileride tehlikeli ve devamlı virajların başladığını bildiren bir uyarı levhası ile sollama yasağını belirten bir trafik işareti bulunmaktadır. Yoldaki devamlı (kesintisiz) yol çizgisi de bu yasağı teyit etmektedir. Bu unsurlar, görüş mesafesinin kısıtlı olduğu ve potansiyel tehlikeler barındıran bir yol kesimine yaklaşıldığını açıkça ortaya koymaktadır. Bu şartlar altında, trafik kazası riskini en aza indirmek için doğru davranışları seçmek hayati önem taşır. Bu bağlamda, I numaralı öncülde belirtilen 'takip mesafesini artırması' davranışı zorunludur. Görüşün zayıf olduğu virajlı yollarda, öndeki aracın ani bir fren yapması veya yavaşlaması ihtimaline karşı güvenli bir duruş mesafesi bırakmak, sürücüye tepki vermesi için gereken zamanı kazandırır. Benzer şekilde, II numaralı öncüldeki 'hızını azaltması' da kritik bir güvenlik önlemidir. Tehlikeli viraj uyarı levhası, sürücünün hızını düşürmesi için doğrudan bir ikazdır. Viraja yüksek hızla girmek, merkezkaç kuvvetinin etkisiyle aracın savrulmasına ve kontrolün kaybedilmesine yol açabilir. Bu nedenle, viraja girmeden önce hızı güvenli bir seviyeye indirmek, hem aracın yol tutuşunu artırır hem de beklenmedik durumlara karşı hazırlıklı olmayı sağlar. III numaralı öncülde ifade edilen 'bulunduğu şeridin soluna yanaşması' ise bu durumda yapılabilecek en tehlikeli manevralardan biridir. Yolun iki yönlü olması ve viraj nedeniyle karşıdan gelen araçların görülememesi, şeridin soluna, yani yolun ortasına doğru yaklaşmayı son derece riskli hale getirir. Bu hareket, olası bir kafa kafaya çarpışma riskini en üst düzeye çıkarır ki bu, trafikteki en ölümcül kaza türlerindendir. Güvenli sürüş tekniği, bu gibi görüşün kısıtlı olduğu kör noktalı virajlarda, şeridin mümkün olduğunca sağından seyretmeyi gerektirir. Sonuç olarak, sürücüler tehlike uyarı işaretleriyle belirtilen yol kesimlerine, özellikle görüşün yetersiz olduğu viraj ve tepe üstü gibi yerlere yaklaşırken hızlarını azaltmalı, takip mesafelerini artırmalı ve kendi şeritlerinin sağından gitmelidir. Karayolları Trafik Yönetmeliği de sürücülerin hızlarını yol, trafik ve görüş şartlarına göre ayarlamaları gerektiğini belirtir. Unutulmamalıdır ki, virajda ilerisini göremiyorsanız, yavaşlamalı ve şeridinizin sağına yaklaşmalısınız, çünkü karşı yönden gelen sürücü de sizi göremiyor olabilir.
418Görseldeki yolda, numaralanmış araçlardan hangileri en fazla 70 km/saat hızla yollarına devam edebilir?
- A)1 ve 2
- B)2 ve 3
- C)Yalnız 4
- D)3 ve 4
Açıklama — Bu soruyu doğru yanıtlamak için görseldeki trafik levhasını ve yoldaki araç türlerini dikkatlice analiz etmemiz gerekmektedir. Görselde, üzerinde farklı araç sınıfları için belirlenmiş azami hız limitlerinin yer aldığı bir bilgilendirme levhası bulunmaktadır. Sorunun anahtarı, bu levhadaki sembolleri numaralanmış araçlarla doğru bir şekilde eşleştirmektir. 1 ve 2 numaralı araçlar otomobildir. Levhanın ilgili bölümünde, otomobil sembolü için azami hız sınırının 70 km/saat olarak gösterildiği anlaşılmaktadır. Bu nedenle, 1 ve 2 numaralı araçlar bu yolda en fazla 70 km/saat hızla yollarına devam edebilirler. Diğer araçları incelediğimizde, 3 numaralı aracın bir kamyon ve 4 numaralı aracın da kamyon sınıfına giren bir ağır yük aracı olduğu görülmektedir. Levhada bu araç sınıfları için otomobillerden daha düşük bir azami hız limiti belirlenmiştir. Dolayısıyla, 3 ve 4 numaralı araçların 70 km/saat hızla seyretmesi kurallara aykırıdır. Bu durum, içinde 3 veya 4 numaralı araçların bulunduğu diğer tüm seçenekleri geçersiz kılar. Karayolları trafik kuralları uyarınca, trafik işaretleri aynı yol üzerinde farklı araç cinsleri için farklı azami hız limitleri belirleyebilir ve sürücüler bu özel işaretlere uymakla yükümlüdür. Sürücüler, seyahat ettikleri yolda kendi araç sınıfları için özel olarak belirtilmiş bir hız limiti olup olmadığını daima kontrol etmelidir. Eğer levhada kendi araç sınıflarına yönelik özel bir hız limiti belirtilmişse bu hıza uymaları gerekir; eğer özel bir limit belirtilmemişse, o yol tipi için geçerli olan genel yasal hız sınırlarına uymaları zorunludur.
419Görsele göre, numaralı araçlardan hangileri hatalı geçme yapmaktadır?
- A)Yalnız 2
- B)1, 2 ve 3
- C)Yalnız 3
- D)2 ve 3
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu doğru anlamak için görseldeki yolun yapısını ve trafik işaretlerini dikkatle analiz etmeliyiz. Görselde, toplam üç şeridi bulunan iki yönlü bir karayolu görmekteyiz; yolun sağ kenarındaki mavi trafik levhası da bu yapıyı teyit ederek bizim seyir yönümüze iki şerit, karşı yönden gelen trafiğe ise tek şerit ayrıldığını belirtir. Bu durumda, en soldaki şerit tamamen karşıdan gelen trafiğe aittir. Sorunun doğru cevabı yalnızca 3 numaralı aracın hatalı geçme yaptığıdır. Bunun temel sebebi, 3 numaralı aracın, 2 numaralı kamyonu sollamak için geçtiği şeridin karşı yöne ait olması ve bu şeride geçişi yasaklayan 'devamlı (düz) yol çizgisi'ni ihlal etmesidir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre devamlı yol çizgisi, görüşe kapalı tepe üstü, dönemeç gibi yerlerde ve bu örnekteki gibi karşı şeride geçmenin tehlikeli ve yasak olduğunu belirtir; bu çizgi adeta bir duvar gibidir ve kesinlikle aşılamaz. 3 numaralı sürücü bu kuralı çiğneyerek hem kendi canını hem de karşıdan gelebilecek bir aracın sürücü ve yolcularının canını büyük bir tehlikeye atmaktadır. Diğer araçları incelediğimizde, 2 numaralı kamyonun 1 numaralı otobüsü geçişinin kurallara uygun olduğunu görürüz. Kamyon, kendi gidiş yönüne ayrılmış olan orta şeridi kullanmaktadır ve sağ şeritle orta şerit arasındaki çizgi 'kesikli yol çizgisi'dir. Kesikli çizgi, trafik kurallarına uymak şartıyla şerit değiştirilebileceğini ve sollama yapılabileceğini gösterir. 1 numaralı otobüs ise kendi şeridinde kurallara uygun şekilde seyretmekte ve herhangi bir geçme manevrası yapmamaktadır. Dolayısıyla, temel trafik kuralı şudur: Sollama yaparken geçilecek şeridin kendi gidiş yönünüze ait olduğundan ve şeritleri ayıran çizginin kesikli olduğundan emin olmalısınız. Devamlı çizgi, sollama yasağının başladığı anlamına gelir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Kesikli çizgi, şartlar uygunsa geçişe 'izin verir', devamlı çizgi ise 'kesinlikle yasaklar'.
420Görseldeki kavşakta ilk geçiş hakkı sıralaması nasıl olmalıdır?
- A)1 - 3 - 2
- B)3 - 2 - 1
- C)1 - 2 - 3
- D)2 - 1 - 3
Açıklama — Bu görseldeki kavşakta doğru geçiş sıralamasını belirlemek için Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin temel kurallarını adım adım uygulamak gerekir. İlk olarak, kavşağın yapısını incelediğimizde, 2 numaralı mavi aracın bulunduğu yolun, üzerinde bulunan ters üçgen şeklindeki "Yol Ver" levhası nedeniyle bir tali yol olduğunu anlıyoruz. 1 ve 3 numaralı araçlar ise anayolda bulunmaktadır. Trafik kurallarının en temel hiyerarşisi gereği, tali yoldaki sürücüler her zaman anayoldaki araçlara yol vermek zorundadır. Bu nedenle, 2 numaralı araç, anayol üzerindeki 1 ve 3 numaralı araçların geçişini beklemeli ve kavşağı en son kullanmalıdır. Bu tespit, doğru sıralamanın son rakamının 2 olacağını kesinleştirir. İkinci adım olarak, anayol üzerindeki 1 ve 3 numaralı araçlar arasındaki geçiş hakkını belirlemeliyiz. Görselde 1 numaralı kırmızı araç düz ilerlerken, 3 numaralı beyaz araç sola dönüş yapmaktadır. Kavşaklarda geçiş hakkı kurallarına göre, aynı yolda bulunan ve eşit haklara sahip araçlardan düz gidenler, dönüş yapanlara göre önceliklidir. Daha spesifik bir ifadeyle, sola dönüş yapan sürücüler, karşıdan gelip düz gitmekte olan araçlara yol vermekle yükümlüdür. Bu durumda, düz gitmekte olan 1 numaralı araç, sola dönüş yapan 3 numaralı araca göre geçiş üstünlüğüne sahiptir. Bu iki kuralı birleştirdiğimizde, önce anayolda düz giden 1 numaralı araç, ardından anayolda sola dönüş yapan 3 numaralı araç ve son olarak tali yoldan anayola çıkacak olan 2 numaralı araç geçer. Böylece doğru sıralama 1 - 3 - 2 olarak ortaya çıkar. Diğer seçenekler, bu temel kuralları ihlal ettiği için yanlıştır. Örneğin, 2 numaralı araca öncelik veren herhangi bir seçenek, "Yol Ver" levhasının ve anayol-tali yol ayrımının anlamını yok saymaktadır. Benzer şekilde, dönüş yapan 3 numaralı araca düz giden 1 numaralı araçtan önce hak tanıyan bir seçenek de kavşak içi öncelik kuralını çiğnemektedir. Unutulmaması gereken pratik bir ilke şudur: "Anayol kraldır, düz giden vezirdir." Önce anayoldaki araçlar geçer, anayoldakiler arasında ise öncelik düz gidenindir.
421Görsele göre, Adana istikametine gitmek isteyen 1 numaralı araç sürücüsü hakkında hangisi söylenemez?
- A)Kamyon sürücüsünü zor durumda bırakmadığı
- B)Araç ışıklarını doğru yerde kullanmadığı
- C)Geçme kurallarına uymadığı
- D)Dönüş öncesi doğru şeride girmediği
Açıklama — Bu soru, trafikte sıkça yapılan ve ciddi tehlikeler barındıran son anda şerit değiştirerek bir çıkışa girme davranışını konu almaktadır. Görselde, 1 numaralı otomobil sürücüsü, Adana çıkışına çok yaklaşmışken orta şeritten sağ şeride geçmeye çalışmaktadır. Bu manevrayı, en sağ şeritte bir kamyonun seyrettiği esnada, sinyalini de manevrayla neredeyse eş zamanlı kullanarak yapmaktadır. Soruda, bu sürücü hakkında hangisinin söylenemeyeceği sorulmaktadır. Doğru cevap, 'Kamyon sürücüsünü zor durumda bırakmadığı' ifadesidir, çünkü bu ifade gerçek durumun tam tersini belirtmektedir. 1 numaralı aracın sürücüsü, çıkışa bu kadar yakın bir mesafeden ve kamyonun muhtemelen kör noktasına girerek aniden önüne geçmeye çalışmasıyla, kamyon sürücüsünü son derece tehlikeli bir duruma sokmuştur. Bu hareket, kamyon sürücüsünü ya ani ve sert bir fren yapmaya ya da sola doğru tehlikeli bir kaçış manevrasına zorlar. Ağır tonajlı bir aracın ani fren yapması hem zordur hem de arkasındaki trafik için büyük bir risk oluşturur ve aracın kontrolünü kaybetme tehlikesini artırır. Dolayısıyla, 1 numaralı sürücünün kamyon sürücüsünü zor durumda bıraktığı açıktır ve bu nedenle 'zor durumda bırakmadığı' söylenemez. Diğer seçenekler ise bu sürücünün yaptığı hataları doğru bir şekilde tanımladığı için söylenebilir. Sürücünün 'araç ışıklarını doğru yerde kullanmadığı' söylenebilir, çünkü sinyal lambaları manevradan makul bir süre önce diğer sürücüleri bilgilendirmek için kullanılır; manevra anında yakılan sinyal amacına hizmet etmez. 'Dönüş öncesi doğru şeride girmediği' de söylenebilir. Trafik kuralları, sürücülerin dönmek veya bir yola girmek istediklerinde, gidecekleri yöndeki şeride güvenli bir mesafeden ve zamanında geçmelerini gerektirir. Özellikle otoyollarda, çıkışa yüzlerce metre kala en sağ şeride geçiş tamamlanmalıdır. Son olarak, 'geçme kurallarına uymadığı' da söylenebilir. Şerit değiştirme, geçilen aracın hızını veya şeridini değiştirmesine neden olmadan, güvenli bir mesafeden tamamlanması gereken bir manevradır. 1 numaralı sürücü, kamyonun önüne tehlikeli bir şekilde girerek bu temel kuralı ihlal etmiştir. Temel kural şudur: Sürücüler, gidecekleri istikamete göre yol ve trafik durumunu gözlemleyerek zamanında ve güvenli bir şekilde uygun şeride geçmek zorundadır. Trafikte son dakika kararları, geri dönülemez sonuçlara yol açabilir. Kaçırılan bir çıkışın telafisi bir sonraki çıkıştan dönerek mümkündür, ancak neden olunacak bir kazanın telafisi olmayabilir.
422Görseldeki gibi bir karşılaşmada, 2 numaralı araç sürücüsü ne yapmalıdır?
- A)Geçiş önceliğini kendisi kullanmalı
- B)Hızlanıp köprüye 1 numaralı araçtan önce girmeli
- C)Geçiş önceliğini 1 numaralı araca vermeli
- D)1 numaralı aracın daralan yol bölümüne girmemesi için selektör yaparak uyarmalı
Açıklama — Görseldeki gibi dar bir köprüde veya yolda karşılaşmalarda, Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre öncelik sırası belirlenir.
423I. Hızlarını artırmaları II. Virajı dar bir kavisle almaları II. Öndeki aracı geçmeleri Görseldeki gibi bir karayolu bölümünde seyreden sürücülerin, numaralanmış davranışlardan hangilerini yapmaları tehlikeli durumların oluşmasına neden olur?
- A)I ve II
- B)I ve III
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Görselde, dağlık bir arazide, sola doğru keskin bir virajın yaklaştığı iki yönlü bir karayolu bölümü görülmektedir. Yolun sağ tarafında, sürücüleri uyarmak için yerleştirilmiş bir 'Sola Tehlikeli Viraj' işareti bulunmaktadır. Bu koşullar altında, soruda numaralanmış üç davranışın tamamı ciddi tehlikelere yol açar. Birincisi, viraja girerken hızı artırmak, merkezkaç kuvvetinin etkisiyle aracın yoldan çıkmasına veya savrularak kontrolünün kaybedilmesine neden olur; temel güvenlik kuralı viraja girmeden önce hızı azaltmaktır. İkincisi, virajı dar bir kavisle almak, hem sürücünün görüş mesafesini kısıtlar hem de aracın dışa doğru savrulma veya karşı şeride taşma riskini artırarak olası bir kafa kafaya çarpışma tehlikesi yaratır. Üçüncüsü, öndeki aracı geçmeye çalışmak son derece tehlikelidir çünkü viraj nedeniyle ilerisi görülemez ve karşı yönden aniden bir aracın çıkma ihtimali yüksektir. Zaten görüşün yetersiz olduğu viraj, dönemeç ve tepe üstü gibi yerlerde öndeki aracı geçmek yasaktır ve bu yasak genellikle bu tür yol kesimlerinde bulunan devamlı (kesintisiz) yol çizgisi ile de pekiştirilir. Güvenli bir sürüş için bu üç davranışın hepsinden kaçınmak zorunludur, çünkü her biri tek başına veya bir arada feci kazalara davetiye çıkarır. Unutulmamalıdır ki, virajlar ve görüşün kısıtlı olduğu noktalar hızın ve riskin düşmanı, sabrın ise dostudur.
424Görseldeki otoyol bilgi levhası hangisini bildirir?
- A)Cep telefonu sinyalinin güçlü olduğunu
- B)Radyo yayınlarının yol boyunca dinlenebileceğini
- C)Ücretli otoyola girileceğini
- D)Yol boyunca elektronik denetleme sisteminin olduğunu
Açıklama — Bu trafik levhası, sürücüye ücretli bir otoyola girmek üzere olduğunu bildirir. Levha üzerinde yer alan 'HGS' ibaresi, 'Hızlı Geçiş Sistemi'nin kısaltmasıdır. Bu sistem, Türkiye'deki ücretli otoyol ve köprülerde geçiş ücretlerinin araç durmadan, elektronik olarak tahsil edilmesini sağlar. Dolayısıyla, bu levhayı gören bir sürücü, ilerideki güzergahın ücretli olduğunu ve geçiş için HGS sisteminin kullanıldığını anlamalıdır. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; levha üzerindeki olası semboller cep telefonu sinyal gücünü veya radyo yayınlarını göstermez. Karayollarında cep telefonu sinyal gücünü bildiren standart bir trafik işareti bulunmamaktadır. Yol durumu hakkında bilgi veren özel radyo frekanslarını bildiren levhalar ise genellikle ilgili frekans bilgisini (örneğin 95.8 MHz gibi) açıkça belirtir. Levhanın elektronik denetleme sisteminin (EDS) varlığını bildirdiği seçeneği de yanlıştır. HGS, bir ücret toplama sistemi olup hız veya kural ihlali denetimi yapmaz. Hız denetimi gibi elektronik denetlemeleri bildiren levhalarda ise sürücüleri uyarmak amacıyla genellikle bir kamera piktogramı bulunur. Karayolları Trafik Yönetmeliği uyarınca bu tür bilgi levhalarının amacı, sürücüleri güzergahları üzerindeki ücretlendirme gibi özel durumlar hakkında önceden bilgilendirerek hazırlıklı olmalarını ve doğru şeridi seçmelerini sağlamaktır. Ücretli bir yola girmeden önce bu bilginin verilmesi, sürücünün HGS etiketinin durumunu ve bakiyesini kontrol etmesine olanak tanır. Ücretli geçişin ödemesi yasal süre içinde yapılmadığı takdirde idari para cezası uygulanabilir.
425Hangisi, motor soğutma sisteminin elemanı değildir?
- A)Balata
- B)Termostat
- C)Su pompası
- D)Radyatör
Açıklama — Balata, motor soğutma sisteminin bir parçası değildir; fren sisteminde kullanılan bir elemandır. Su pompası, radyatör ve termostat ise motorun soğutma sisteminin temel bileşenleridir ve motorun aşırı ısınmasını önler. Motorun soğutma sistemi, aracın güvenli ve verimli çalışması için kritik öneme sahiptir. Hatırlatma: Soğutma sistemi elemanları, motorun sıcaklığını kontrol altında tutar; balata ise frenleme sırasında sürtünme yoluyla aracı yavaşlatır veya durdurur.
İlk çıkış: 25 Ağustos 2026 · son: 25 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu