51-75. sorular ve açıklamaları
51Bu durumda hangisi doğrudur?
- A)Kırmızı Arabanın geçmesine izin veriririm
- B)hiçbiri
- C)Yeşil arabanın geçmesine izin verdim
- D)Yeşil arabanın önünden sola dönerim.
Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu görselde bir kontrolsüz kavşağa yaklaşmakta olan ve sola dönmek için sinyal veren bir aracın sürücüsü konumundayız. Kavşakta herhangi bir trafik ışığı, levha veya görevli bulunmadığı için geçiş üstünlüğü, genel trafik kurallarına göre belirlenir. Bu durumda doğru davranış, yeşil arabanın geçmesine izin vermektir. Bunun temel nedeni, kontrolsüz kavşaklarda geçerli olan en önemli geçiş hakkı kurallarından biridir: Bütün sürücüler, kendi sağından gelen araçlara yol vermek zorundadır. Görseldeki senaryoda yeşil araç bizim sağımızda konumlandığı için geçiş önceliği ona aittir. Bu nedenle güvenli ve yasal olan, durup onun geçişini beklememizdir. Yeşil arabanın önünden sola dönmeye çalışmak, geçiş hakkı kendisinde olan bir aracın yolunu kesmek anlamına gelir ve bu, hem kural ihlali hem de ciddi bir kaza sebebidir. Kırmızı araca yol vermek ise hatalı bir davranıştır. Kontrolsüz kavşak kuralına göre, solumuzda kalan kırmızı araca karşı geçiş üstünlüğü bizdedir. Bununla birlikte, sola dönüş yapan sürücülerin uyması gereken bir diğer önemli kural daha vardır: Karşı yönden gelen ve düz gitmekte olan araçlara yol verme zorunluluğu. Ancak bu senaryoda kırmızı araç karşıdan gelmediği, solumuzda olduğu için bu kural geçerli değildir ve geçiş hakkı yine bizdedir. Kırmızı aracın bize yol vermesi gerekirken ona yol vermemiz, trafikte gereksiz bir duraksamaya ve karışıklığa neden olur. Özetle, bu durumda iki temel kural devrededir: Kontrolsüz kavşakta sağdan gelene yol verilir ve sola dönüş yapan araç, sağındaki araca öncelik tanır. Bu ilkeler doğrultusunda, önce sağımızdaki yeşil aracın geçmesini beklemeli, ardından kendi geçişimizi güvenle tamamlamalıyız.
52Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?
- A)Kasisli yola girileceğini
- B)Yolda çalışma olduğunu
- C)Yolun trafiğe kapalı olduğunu
- D)Motorlu taşıtların giremeyeceğini
Açıklama — Görselde, uluslararası standartlara uygun, kırmızı kalın kenarlı beyaz bir üçgen içerisinde yol yüzeyindeki bir tümseği veya engebeyi temsil eden siyah bir piktogram görüyoruz. Bu levha, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde Tehlike Uyarı İşaretleri grubunda yer alan 'Kasisli Yol' işaretidir. Bu işaretin temel amacı, sürücüyü ilerideki yol kesiminde hız kesici bir kasis, tümsek, çukur veya yol yüzeyinde aracın dengesini bozabilecek bir bozukluk olduğu konusunda önceden bilgilendirmektir. Bu uyarıyı alan sürücünün, aracın kontrolünü kaybetmemek, süspansiyon sistemine zarar vermemek ve konforlu bir sürüş sağlamak için hızını düşürmesi beklenir. Bu nedenle, doğru cevap olan 'Kasisli yola girileceğini' ifadesi, levhanın anlamını tam olarak karşılamaktadır. Diğer seçenekleri incelediğimizde; 'Yolda çalışma olduğunu' bildiren levha da bir tehlike uyarı işareti olup üçgen şeklindedir, ancak içerisinde kürekle çalışan bir insan figürü bulunur ve bu görselle ilgisi yoktur. 'Yolun trafiğe kapalı olduğunu' bildiren işaret ise bir uyarı değil, bir yasaklama bildirir ve Trafik Tanzim İşaretleri grubuna aittir; bu işaret kırmızı zemin üzerine beyaz yatay bir çizgi içeren dairesel bir levhadır. Üçgen levhalar yasaklama değil, uyarı yapar. 'Motorlu taşıtların giremeyeceğini' bildiren levha da yine yuvarlak şekilli bir yasaklama işaretidir ve içinde bir otomobil figürü barındırır. İlgili temel trafik kuralı, sürücülerin gördükleri tehlike uyarı işaretlerinin gerektirdiği önlemleri alarak, özellikle hızlarını yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uygun şekilde azaltmalarıdır. Bu levhayı gördüğünüzde, hızınızı düşürmeli ve direksiyonu iki elinizle sıkıca tutarak olası sarsıntılara hazırlıklı olmalısınız. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Levhadaki şekil, arabanızın üzerinden atlayacağı bir tepecik gibidir; tepecikten güvenle geçmek için yavaşlamanız gerekir.
53Kara yolunun sağ ve soluna konan şekildeki trafik işaretleri, sürücülere aşağıdakilerden hangisine yaklaşıldığını bildirir?
- A)Köprüye
- B)Kavşağa
- C)Tali yola
- D)Demir yoluna
Açıklama — Görseldeki siyah-beyaz çapraz çizgili işaretler, sürücülere bir köprüye yaklaşıldığını bildiren köprü yaklaşım levhalarıdır.
54Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?
- A)Mopet yolunu
- B)Bisiklet yolunu
- C)Mopetin giremeyeceğini
- D)Motosikletin giremeyeceğini
Açıklama — Bu soruda görülen trafik işareti, sürücü adaylarının doğru yorumlaması gereken önemli bir trafik tanzim işaretidir. Görseldeki levha, kırmızı çerçeveli, beyaz zeminli ve yuvarlak yapısıyla uluslararası standartlarda bir yasaklama veya kısıtlama bildirir. Levhanın merkezinde yer alan piktogram ise bir moped, yani Karayolları Trafik Yönetmeliği'ndeki tanımıyla bir motorlu bisiklettir. Trafik işaretlerinin dilinde, kırmızı daire her zaman bir yasağı ifade eder ve içindeki sembol, bu yasağın hangi araç veya eylem için geçerli olduğunu belirtir. Dolayısıyla, bu levha, üzerinde moped piktogramı bulunduğu için bu yola mopedlerin girişinin yasaklandığını açıkça bildirir ve doğru cevap 'Mopetin giremeyeceğini' seçeneğidir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğunu incelemek de konuyu pekiştirecektir. 'Moped yolu' veya 'Bisiklet yolu' gibi ifadeler, belirli bir taşıt türüne tahsis edilmiş veya o taşıtın kullanımının zorunlu olduğu yolları belirtir ve bu tür levhalar yasaklama bildiren kırmızı daireli levhalar değil, mavi zeminli yuvarlak levhalardır. En sık karıştırılan seçenek olan 'Motosikletin giremeyeceğini' ifadesi de yanlıştır, çünkü Karayolları Trafik Yönetmeliği moped ile motosikleti farklı araç sınıfları olarak tanımlar ve bu araçlar için farklı trafik işaretleri kullanılır. Motosiklet giriş yasağını bildiren levhada, üzerinde sürücüsü bulunan daha büyük bir motosiklet figürü yer alır; oysa bu levha sadece motor gücü ve hızı daha düşük olan mopedleri kapsamaktadır. Temel kural olarak, kırmızı halka şeklindeki trafik tanzim işaretleri bir yasağı bildirir ve bu yasağa uymak, hem kendi can güvenliğimiz hem de diğer yol kullanıcılarının güvenliği için zorunludur. Bu levhayı gören bir moped sürücüsü, o yola kesinlikle girmemelidir.
55Şekildeki 1 numaralı aracın saatteki hızı 70 kilometredir. Takip mesafesi, saatteki hızın en az yarısı kadar metre olduğuna göre; 1 numaralı araç ile önündeki araç arasında en az kaç metre olmalıdır?
- A)35
- B)50
- C)70
- D)140
Açıklama — Bu soru, trafikte güvenli sürüşün temel taşlarından biri olan 'takip mesafesi' kuralını ölçmektedir. Görselde, 1 numaralı araç önündeki aracı takip etmektedir ve bu durum, güvenli takip mesafesi kuralının uygulanması gereken tipik bir anı temsil eder. Sorunun doğru cevabı olan 35 metre, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirtilen temel bir kuralın uygulanmasıyla bulunur. Bu kurala göre, sürücüler normal hava ve yol şartlarında, önlerindeki aracı, kendi araçlarının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metrelik bir mesafeden takip etmek zorundadır. Soruda aracın hızı 70 km/saat olarak verildiğine göre, bu hızın yarısı 70 / 2 = 35 metre eder. Bu, ani bir fren durumunda arkadaki sürücünün tepki verip güvenli bir şekilde durabilmesi için gereken asgari yasal mesafedir. Dolayısıyla doğru cevap 35'tir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; 50 metre, doğru cevap olan 35 metreden daha güvenli bir mesafe olsa da, soruda istenen 'en az' yasal mesafeyi ifade etmediği için doğru cevap değildir. 70 metre, aracın hızıyla aynı değerdir ve bu, takip mesafesi kuralının tamamen yanlış anlaşıldığını gösterir. 140 metre ise, hızı ikiye bölmek yerine ikiyle çarpmak gibi temel bir işlem hatasından kaynaklanır ve trafik akışını gereksiz yere engelleyebilecek kadar abartılı bir mesafedir. Bu konudaki temel güvenlik ilkesi, öndeki aracın ani durması halinde çarpışmayı önleyecek kadar zaman ve mesafe bırakmaktır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak, hızınızın yarısı hayat kurtaran asgari mesafenizdir. Yağışlı veya kaygan zeminler gibi yol tutuşunun azaldığı durumlarda ise bu mesafeyi artırmak, hatta en az iki katına çıkarmak gerektiğini asla unutmamak gerekir.
56Şekildeki gibi sola dönüş yapacak olan sürücü, aşağıdakilerden hangilerini yapmalıdır? I. Sola dönüş lambasını yakmalı II. Hızını azaltmalı III. Dar bir kavisle dönmeli
- A)I, II ve III
- B)Yalnız I
- C)I ve II
- D)II ve III
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soru trafikteki en temel ve en sık yapılan manevralardan biri olan sola dönüşün doğru ve güvenli adımlarını sorguluyor. Görselde, bir aracın bir kavşakta sola dönüş yapmak üzere olduğu ve izlemesi gereken ideal yolun kesik çizgilerle gösterildiği görülmektedir. Dönüş yapılacak yolun, ortasındaki kesik çizgilerden de anlaşıldığı gibi iki yönlü bir trafik akışına sahip olduğu bellidir. Doğru cevap olan I ve II numaralı öncüllerin doğruluğunu inceleyelim. Birincisi, 'Sola dönüş lambasını yakmalı' (I) ifadesi, trafikte iletişimin altın kuralıdır. Bir manevra yapacağınız zaman niyetinizi diğer sürücülere, bisikletlilere ve yayalara önceden bildirmek zorundasınız. Sinyal vermek, dönüşe başlamadan makul bir mesafe önce yapılmalıdır ve bu hem Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre bir zorunluluktur hem de kazaları önleyen hayati bir adımdır. İkincisi, 'Hızını azaltmalı' (II) ifadesi de aynı derecede önemlidir. Dönüşler, aracın fiziki dengesinin değiştiği, daha fazla kontrol ve dikkat gerektiren manevralardır. Yüksek hızla bir dönüşe girmek, aracın savrulmasına, şerit dışına taşmasına veya kontrolün kaybedilmesine neden olabilir. Bu nedenle her türlü dönüş öncesinde mutlaka güvenli bir hıza düşülmelidir. Şimdi gelelim en önemli çeldiriciye, yani üçüncü öncüle. 'Dar bir kavisle dönmeli' (III) ifadesi kesinlikle yanlıştır. Trafik kurallarına göre sola dönüşler daima 'geniş bir kavisle' yapılır. Bunun mantığı şudur: Sola dönerken, gireceğiniz yolun gidiş yönünüze ait olan sağ şeridine güvenli bir şekilde yerleşmeniz gerekir. Eğer dar bir kavisle dönerseniz, gireceğiniz yolun karşı şeridine, yani karşıdan gelen araçların yoluna girmiş olursunuz ki bu da bir kafa kafaya çarpışma riskini doğurur. Görseldeki kesik çizgili yol da zaten bu geniş kavisi tarif etmektedir. Dar kavis ise sağa dönüşlerde, yolun sağına yakın kalarak yapılan bir manevradır. Bu bilgi ışığında diğer seçenekleri eleyebiliriz: C ve D seçenekleri yanlış olan III. öncülü içerdiği için hatalıdır. A seçeneği ise doğru olan 'hızı azaltma' adımını içermediği için eksik ve dolayısıyla yanlıştır. Güvenli bir sürüş, sadece tek bir doğruyu yapmakla değil, gerekli tüm doğruları bir arada uygulamakla mümkündür. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutmayın: Sola dönerken kavşağın ortasına doğru açılarak kendinize 'geniş' bir alan yaratın; sağa dönerken ise yolun sağına yakın kalarak 'dar' bir dönüş yapın.
57Şekildeki kontrolsüz kavşakta ilk geçiş hakkını hangi araç kullanmalıdır?
- A)Otomobil
- B)Kamyonet
- C)Motosiklet
- D)At arabası
Açıklama — Bu sorunun doğru cevabı otomobildir ve bu sonuca kontrolsüz kavşaklardaki geçiş hakkı kurallarını hiyerarşik olarak uygulayarak ulaşırız. Görseldeki gibi trafik ışığı, levhası veya görevlisi bulunmayan bir kavşakta, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirtilen bir öncelik sıralaması devreye girer. İlk olarak, araçların cinsine göre bir ayrım yapılır; motorsuz taşıtlar, tüm motorlu taşıtlara yol vermek zorundadır. Bu nedenle, at arabası bu senaryoda kavşağı en son geçecek araçtır ve diğer motorlu araçların geçiş hakkı değerlendirmesinin dışında tutulur. Geriye kalan motorlu taşıtlar (otomobil, kamyonet, motosiklet) arasında ise iki temel kural daha uygulanır. Bunlardan ilki, dönüş yapan araçların düz giden araçlara yol vermesi gerektiğidir. Motosiklet sola dönüş yapmak istediği için, karşı yönden düz ilerleyen kamyonete yol vermelidir. İkinci ve en belirleyici kural ise, eşit koşullardaki araçlardan her sürücünün, kendi sağından gelen araca yol vermesi zorunluluğudur. Bu kurala göre kamyonet, kendi sağından kavşağa yaklaşan otomobile yol vermek durumundadır. Otomobilin ise sağında geçiş üstünlüğüne sahip başka bir motorlu araç bulunmamaktadır. Sağındaki at arabası motorsuz bir taşıt olduğu için zaten otomobile yol vermekle yükümlü olduğundan, otomobilin geçişini engelleyen bir durum yoktur. Bu kurallar bütün olarak değerlendirildiğinde, ilk geçiş hakkı otomobile aittir. Otomobil geçtikten sonra kamyonet, kamyonetten sonra motosiklet ve en son olarak da at arabası kavşağı kullanmalıdır. Dolayısıyla, 'sağdaki araca yol verilir' kuralı, öncelikle motorsuz taşıtlar ve dönüş yapan araçlarla ilgili kurallar uygulandıktan sonra, kalan eşit şartlardaki araçlar için geçerli olan nihai adımdır.
58Haritalarda gösterilen şekildeki işaret, aşağıdakilerden hangisine verilen yol numarasıdır?
- A)Devlet yolu
- B)Otoyol
- C)Demir yolu
- D)Uluslararası yol
Açıklama — Haritada görülen "D" harfi ile başlayan yol numaraları, Türkiye'deki Devlet Yolları'nı temsil eder. Bu nedenle D100 işareti bir Devlet Yolu'na aittir. Otoyollar "O" harfiyle, Uluslararası yollar ise "E" harfiyle gösterilirken, demir yollarının böyle bir numaralandırması yoktur. Karayolları Genel Müdürlüğü'nün belirlediği bu sistem, sürücülerin yol ağını anlamasını kolaylaştırır. "D" harfini "Devlet" kelimesinin baş harfi olarak kodlayarak bu ayrımı aklınızda tutabilirsiniz.
59Aşağıdakilerden hangisi, motordaki basınçlı yanmış gazların çıkarken oluşturacağı sesi azaltır?
- A)Egzoz supabı
- B)Emme susturucusu
- C)Egzoz susturucusu
- D)Emme manifoldu
Açıklama — Egzoz susturucusu, motordaki basınçlı yanmış gazların çıkarken oluşturduğu sesi azaltır. Bu parça, egzoz sisteminin bir parçası olarak ses dalgalarını ve titreşimleri azaltarak gürültü kirliliğini önler. Emme susturucusu, motorun hava emiş sesini azaltır ama yanmış gazlarla ilgisi yoktur. Emme manifoldu, hava-yakıt karışımını silindirlere dağıtır, egzoz supabı ise yanmış gazların silindirden çıkışını sağlar. Egzoz susturucusu, çevreye verilen gürültüyü azaltarak trafik güvenliğine katkı sağlar. Hatırlatma: Egzoz sistemindeki bir arıza, sadece gürültü değil, çevre kirliliği açısından da sorun yaratabilir.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
60Motoru çalıştırmak için uzun süre ve sıkça marş yapılması aşağıdakilerden hangisini ömrünü kısaltır?
- A)Fren pedalının
- B)Far ampulünün
- C)Marş motorunun
- D)Silecek motorunun
Açıklama — Marş motoru, aracın motorunu çalıştırmak için kullanılan bir parçadır ve sıkça marş yapılması bu parçanın aşırı ısınmasına ve aşınmasına neden olur, bu da ömrünü kısaltır. Fren pedalı, far ampulü ve silecek motoru marş işlemiyle doğrudan ilgili olmadığından, bu seçenekler yanlıştır. Araç bakımında, marş motorunu korumak için motoru çalıştırırken kısa ve etkili marş yapmaya özen gösterilmelidir. Hatırlatma: Aracınızı çalıştırırken marşa uzun süre basmak yerine, kısa aralıklarla birkaç kez deneyin.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
61Aracın gösterge panelinde şekildeki uyarı lambasının yanıyor olması neyi bildirir ?
- A)Arka cam rezistansının çalışmakta olduğunu
- B)Elektrik devresinde aşırı şarj veya düşük şarj olduğunu
- C)Soğutma sıvısı sıcaklığının çok yükseldiğini
- D)Motor kaputunun tam kapanmadığını
Açıklama — Gösterge panelindeki bu sembol, arka camın buğusunu veya buzunu çözmek için çalışan rezistansı gösterir. Dikdörtgen şekil camı, yukarı doğru çıkan dalgalı oklar ise ısınan havayı veya buharın çözülmesini temsil eder. Diğer seçenekler (akü, hararet, kaput açık) farklı uyarı lambalarıyla belirtilir. Arka camın temiz ve görüşün açık olması, özellikle kötü hava koşullarında güvenli sürüş için hayati önem taşır. Bu sembolü gördüğünüzde, arka camınızın temizlendiğini ve görüşünüzün iyileştiğini anlayın.
62Motorda çalışan parçaların temizliğini hangi sistem sağlar?
- A)Şarj sistemi
- B)Ateşleme sistemi
- C)Yağlama sistemi
- D)Soğutma sistemi
Açıklama — Yağlama sistemi, motorun çalışan parçalarının temizliğini ve sürtünmesiz çalışmasını sağlar. Bu sistem, motor yağı ile parçalar arasında bir film tabakası oluşturarak aşınmayı önler ve parçaların temiz kalmasına yardımcı olur. Şarj sistemi, aracın elektrik ihtiyacını karşılar; ateşleme sistemi, motorun çalışması için gerekli kıvılcımı üretir; soğutma sistemi ise motorun aşırı ısınmasını engeller. Bu sistemlerin hiçbiri doğrudan parçaların temizliğini sağlamaz. Araç bakımında düzenli yağ değişimi, motorun uzun ömürlü olmasını sağlar ve performansını artırır. Unutma: Yağ seviyesini düzenli kontrol etmek, motor sağlığı için kritik öneme sahiptir.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
63Radyatör hortumlarında çatlaklar varsa ne yapılır?
- A)İple sarılır.
- B)Bantlanır.
- C)Değiştirilir.
- D)Yapıştırılır.
Açıklama — Radyatör hortumlarında çatlaklar varsa, bu durum soğutma sisteminin verimli çalışmasını engelleyebilir ve motorun aşırı ısınmasına yol açabilir. Bu nedenle, çatlak hortumlar mutlaka değiştirilmelidir. Bantlamak veya yapıştırmak geçici ve güvensiz çözümler olup, hortumun basınç altında patlamasına neden olabilir. İple sarmak ise kesinlikle güvenli değildir ve sorunu çözmez. Araç bakımında güvenlik her zaman önceliklidir; bu yüzden hasarlı parçalar mutlaka yenisiyle değiştirilmelidir. Hatırlatma: Araç bakımında geçici çözümler yerine kalıcı ve güvenli çözümler tercih edilmelidir.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
64Araçta elektrik devresini yüksek akıma karşı koruyan devre elemanı hangisidir?
- A)Buji
- B)Soket
- C)Ampul
- D)Sigorta
Açıklama — Sigorta, araçtaki elektrik devresini yüksek akıma karşı koruyarak devre elemanlarının zarar görmesini önler. Buji, motorun ateşleme sisteminde kullanılır; soket, elektrik bağlantı elemanıdır; ampul ise aydınlatma sağlar. Elektrik devresinin korunması, araç güvenliği açısından önemlidir. Pratik ipucu: Aracınızın sigortalarını düzenli olarak kontrol edin, böylece elektrik arızalarından kaynaklanabilecek sorunları önceden fark edebilirsiniz.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
65Motor soğutma suyuna kışın donmaması için aşağıdakilerden hangisi yeterli miktarda karıştırılır?
- A)Saf su
- B)Antifriz
- C)Motor yağı
- D)Fren hidroliği
Açıklama — Antifriz, motor soğutma suyuna kışın donmaması için eklenir çünkü antifriz, suyun donma noktasını düşürerek motorun soğuk havalarda zarar görmesini engeller. Saf su, motorun donmasını önlemez, motor yağı ve fren hidroliği ise motor soğutma sistemiyle ilgili değildir. Motorun sağlıklı çalışması ve güvenli sürüş için soğutma sisteminin uygun şekilde korunması önemlidir. Hatırlatma: Antifriz, sadece kışın değil, yazın da motorun aşırı ısınmasını önler.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
66Aracın gösterge panelinde bulunan şekildeki ikaz ışığı, aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Arka sis lambası ikaz ışığı
- B)Hava yastığı ikaz ışığı
- C)ABS fren sistemi ikaz ışığı
- D)Akü şarj ikaz ışığı
Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu soruda gösterge panelinde gördüğümüz kırmızı renkli sembol, üzerinde artı (+) ve eksi (-) kutup başlarını belirten işaretlerin bulunduğu, dikdörtgen şeklindeki bir araba aküsünün şematik çizimidir. Bu görsel, evrensel olarak bir aracın elektrik sisteminin kalbi olan aküyü ve şarj mekanizmasını temsil eder. Bu nedenle, doğru cevap akü şarj ikaz ışığıdır. Bu ışığın motor çalışır durumdayken yanması, genellikle akünün bittiği anlamına gelmez; daha ziyade, alternatör (şarj dinamosu) veya onu çeviren V kayışında bir sorun olduğu ve sistemin aküyü artık şarj etmediği anlamına gelir. Yani araç, aküde kalan son enerjiyi kullanmaktadır ve bu enerji tükendiğinde motor da dahil tüm elektrikli aksamlar duracaktır. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; arka sis lambası ikaz ışığı genellikle sarı-turuncu (kehribar) renklidir ve bir lamba sembolünden sola doğru, dalgalı bir çizgiden geçen ışık hüzmelerini gösterir. Hava yastığı ikaz ışığı, önünde şişmiş bir hava yastığı olan oturan bir yolcu figürüdür ve bu sembolle hiçbir ilgisi yoktur. ABS fren sistemi ikaz ışığı ise içinde 'ABS' harfleri yazan bir dairenin etrafında parantez benzeri çizgiler bulunan bir semboldür ve yine tamamen farklı bir anlama sahiptir. Güvenlik açısından bu ışık, en ciddi uyarılardan biridir. Karayolları Trafik Kanunu'nun temel prensibi, araçların her zaman trafiğe çıkmaya elverişli ve güvenli durumda olmasını sağlamaktır. Bu ışık yandığında aracınız bu güvenli durumu kaybetme riski altındadır, çünkü aküdeki enerji tamamen tükendiğinde motorun durması, hidrolik direksiyon ve fren yardımcısı gibi sistemlerin devre dışı kalarak ağırlaşmasına ve aracın kontrolünün zorlaşmasına neden olabilir. Bu durumda yapılması gereken en doğru hareket, derhal sinyal vererek, paniğe kapılmadan mümkün olan en kısa sürede güvenli bir yere aracı çekip kontağı kapatmaktır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutmayın: Semboldeki artı (+) ve eksiyi (-) gördüğünüzde aklınıza pil, yani akü gelsin. Bu ışık yanıyorsa, aracınızın 'pilleri' dolmuyor, aksine hızla tükeniyor demektir; enerjiniz bitmeden güvenli bir yere sığının.
67Aşağıdakilerden hangisinin yapılması araçta yakıt tasarrufu sağlar?
- A)Araç üstü tavan bagajı kullanılması
- B)Tam gazdan ve ani hızlanmalardan kaçınılması
- C)Araçta yapılması gerekli bakım ve ayarların ihmal edilmesi
- D)Tavsiye edilmeyen tip ve ebatlarda araç lastiği kullanılması
Açıklama — Tam gazdan ve ani hızlanmalardan kaçınılması, yakıt tüketimini azaltır çünkü motorun daha verimli çalışmasını sağlar ve gereksiz enerji harcamasını önler. Araç üstü tavan bagajı kullanılması, aracın aerodinamik yapısını bozarak yakıt tüketimini artırır. Araç bakımının ihmal edilmesi, motorun verimsiz çalışmasına neden olur ve yakıt tüketimini artırır. Yanlış tip ve ebatta lastik kullanımı ise aracın yol tutuşunu olumsuz etkileyerek yakıt tüketimini artırır. Yakıt tasarrufu için, ani hızlanmalardan kaçınmak ve düzenli araç bakımı yapmak önemlidir. Unutmayın: Yavaş ve sabit hızda sürüş, hem yakıt tasarrufu sağlar hem de güvenli sürüşü destekler.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
68Denetim ve ceza korkusu olmadan yazılı kurallara uymanın yanı sıra yazılı olmayan, trafik içerisinde karşılıklı anlayış ve empati gerektiren davranışları oluşturma ve bu davranışları alışkanlık haline getirmedir. Bu cümlede tanımı yapılan kavram, aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Mizaç
- B)Beden dili
- C)Trafik adabı
- D)Konuşma üslubu
Açıklama — Doğru cevap "Trafik adabı" çünkü bu kavram, trafik ortamında sadece yazılı kurallara uymakla kalmayıp, aynı zamanda karşılıklı anlayış ve empati gerektiren davranışları da kapsar. Mizaç, bir kişinin doğuştan gelen karakter özelliklerini ifade eder ve trafikle doğrudan ilgili değildir. Beden dili ve konuşma üslubu ise iletişimle ilgilidir, ancak trafik adabının geniş kapsamını tam olarak karşılamaz. Trafik adabı, sürücülerin ve yayaların birbirlerine saygılı ve anlayışlı davranmalarını teşvik eder, bu da trafik güvenliğini artırır. Pratik ipucu: Trafikte empati kurarak, karşınızdaki sürücünün veya yayanın yerine kendinizi koyarak hareket edin, bu sayede daha güvenli ve huzurlu bir trafik ortamı sağlanır.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
69Sürücünün trafik ortamında yaptığı hangi davranış, diğer sürücülerin dikkatinin dağılmasına yada paniğe kapılmalarına sebep olabilir?
- A)Başkalarının canına ya da malına zarar verme sorumluluğunu üstlenerek araç kullanması
- B)Davranışlarının sonuçlarını düşünerek hareket etmesi
- C)Aracını kullanırken trafik kurallarının bilin- cinde olması
- D)Sürekli şerit değiştirerek (slalom yaparak) araç kullanması
Açıklama — Sürekli şerit değiştirerek araç kullanmak, diğer sürücülerin dikkatini dağıtabilir ve paniğe kapılmalarına neden olabilir çünkü bu davranış öngörülemez bir trafik ortamı yaratır. Diğer seçenekler, sorumlu ve kurallara uygun sürüş davranışlarını ifade eder ve bu nedenle dikkat dağıtıcı değildir. Trafik güvenliği ilkelerine göre, sürücülerin sabit ve tahmin edilebilir bir şekilde araç kullanmaları, diğer sürücülerin güvenliğini sağlamak için önemlidir. Pratik ipucu: Şerit değiştirmeden önce mutlaka sinyal verin ve diğer araçlarla güvenli mesafeyi koruyun.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
70Kentlerimizin en büyük sorunlarından biri olan trafik sıkışıklığında trafiği açmayacağını bile bile sürekli korna çalarak, çevrede bulunanların gürültü kirliliğine maruz bırakılması hâli, trafikte hangi temel değer sahip olunmadığını gösterir?
- A)Aşırı tepki
- B)Öfke
- C)Sabır
- D)İnatlaşma
Açıklama — Bu soruda doğru cevap "Sabır"dır çünkü trafik sıkışıklığında korna çalmak, sorunu çözmeyeceği gibi çevreye rahatsızlık verir. Sabırlı olmak, bu tür durumlarda sakin kalmayı ve diğer sürücülere saygı göstermeyi gerektirir. Diğer seçenekler olan öfke, inatlaşma ve aşırı tepki ise bu durumda uygun olmayan davranışları ifade eder. Trafik kuralları, gereksiz yere korna çalmanın yasak olduğunu belirtir ve bu, hem sürücülerin hem de yayaların huzurunu korumak içindir. Pratik ipucu: Trafikte sabırlı olmak, hem sizin hem de çevrenizdekilerin güvenliğini artırır ve stres seviyenizi düşürür.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
71Sürücünün aracını hareket ettirmesiyle birlikte trafikteki diğer yol kullanıcıları ile iletişimi başlar ve aracını park edinceye kadar da bu iletişim sürer. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi trafikte olumlu yönde iletişim kurma becerisine örnektir?
- A)Korkutmak veya şaşırtmak
- B)Su, çamur ve benzerlerini sıçratmak
- C)Sola ya da sağa dönüş yapmadan önce sinyal vermek
- D)Sigara külü ve izmaritlerini veya başka şey- leri yola atıp dökmek
Açıklama — Sola ya da sağa dönüş yapmadan önce sinyal vermek, diğer sürücülere ve yol kullanıcılarına niyetinizi bildirir, bu da trafik akışını düzenler ve kazaları önler. Korkutmak veya şaşırtmak, su ve çamur sıçratmak ya da yola çöp atmak gibi davranışlar ise diğer yol kullanıcılarını rahatsız eder ve trafikte olumsuz bir iletişim yaratır. Trafik Yönetmeliği'ne göre, dönüş yapmadan önce sinyal vermek zorunludur ve bu, güvenli sürüşün temel ilkelerindendir. Pratik ipucu: Her dönüşte sinyal vermeyi alışkanlık haline getirin, bu hem sizin hem de diğer yol kullanıcılarının güvenliğini artırır.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
72I. Dikkatin dağılması II. Kural ihlallerinin artması III. Sabırsızlık ve tahammülsüzlüğün azalması Verilenlerden hangilerinin, trafikte öfke duygusuna kapılan sürücülerde görülme olasılığı diğer sürücülere göre daha fazladır?
- A)I ve II
- B)Yalnız I
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Öfke duygusuna kapılan sürücülerde dikkatin dağılması ve kural ihlallerinin artması yaygın olarak gözlemlenir. Bu durum, sürücünün kontrolünü kaybetmesine ve trafik kurallarını ihlal etmesine yol açabilir. Sabırsızlık ve tahammülsüzlüğün azalması ise öfke anında beklenmez; aksine bu duygular artar. Bu nedenle III. seçenek yanlıştır. Trafikte dikkat dağınıklığı ve kural ihlalleri, kazaların başlıca sebeplerindendir ve bu durumlar trafik güvenliğini tehlikeye atar. Hatırlatma: Trafikte sakin kalmak, hem sizin hem de diğer yol kullanıcılarının güvenliğini sağlar.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
73• Kaza sonrası meydana gelen maddi hasar miktarı • İş gücü kaybının yanı sıra yaralıların tedavi süreçleri ve maliyeti Trafik kazalarıyla ilgili olarak verilenler, aşağıdakilerden hangisini olumsuz yönde etkiler?
- A)Kasko sigortasının önemini
- B)Ülke ekonomisini
- C)Bireylerde trafik bilincinin oluşmasını
- D)Taşıt güvenlik donanımlarının gelişimini
Açıklama — Kaza sonrası oluşan maddi hasarlar ve tedavi maliyetleri, ülke ekonomisine yük getirir çünkü bu durumlar, sağlık hizmetleri, sigorta ödemeleri ve iş gücü kaybı gibi ekonomik unsurları olumsuz etkiler. Kasko sigortasının önemi, kazaların sıklığı ve maliyetiyle artar, bu yüzden bu seçenek doğru değildir. Trafik bilincinin oluşması ise eğitim ve farkındalıkla ilgilidir, kaza maliyetleriyle doğrudan ilişkili değildir. Taşıt güvenlik donanımlarının gelişimi, teknoloji ve mühendislik çalışmalarıyla alakalıdır, kaza maliyetleri bu gelişimi doğrudan etkilemez. Pratik ipucu: Trafik kazalarının ekonomik etkilerini azaltmak için trafik kurallarına uymak ve güvenli sürüş tekniklerini benimsemek önemlidir.
İlk çıkış: 10 Ağustos 2026 · son: 10 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
74Resimde görülen pozisyon, aşağıdaki durumların hangisinde uygulanır?
- A)Kalp durması
- B)Bacak kemiği kırılması
- C)Solunum yolu tıkanması
- D)Delici göğüs yaralanması
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu ve görseli doğru anlamak, kaza anında bir hayat kurtarmanızı sağlayabilir. Görselde gösterilen yarı oturur pozisyon, doğru cevap olan 'Delici göğüs yaralanması' durumlarında uygulanması gereken hayati bir ilk yardım tekniğidir. Bunun temel sebebi, göğüs kafesine saplanan bir cisim veya alınan darbe sonucu akciğerlerin zarar görmesi ve yaralının en büyük sorununun nefes alma güçlüğü olmasıdır. Yaralıyı bu yarı oturur pozisyona getirmek, karın organlarının diyaframa yaptığı baskıyı azaltır, bu da akciğerlerin daha rahat genişlemesini sağlayarak solunumu kolaylaştırır. Ayrıca, bu pozisyon verilirken yaralının yaralı tarafının üzerine hafifçe eğilmesi sağlanmalıdır; bu, sağlam olan akciğerin daha verimli çalışmasına olanak tanır ve solunum kapasitesini artırır. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna gelince; 'Kalp durması' durumunda yaralıya sırtüstü sert bir zeminde temel yaşam desteği, yani kalp masajı ve suni solunum uygulanmalıdır, bu pozisyon kalp masajını imkansız kılar. 'Bacak kemiği kırılması' şüphesinde ise temel ilke, kırık bölgeyi hareketsiz hale getirmektir; yaralı genellikle sırtüstü yatırılır ve kırık bacak sabitlenir, dizlerin bu şekilde bükülmesi kırığın durumunu kötüleştirebilir. 'Solunum yolu tıkanması' yaşayan ve bilinci açık bir kazazedeye ise öncelikle Heimlich manevrası uygulanarak hava yolundaki yabancı cisim çıkarılmaya çalışılır; bilincin kapalı olduğu durumlarda ise temel yaşam desteği uygulamalarına geçilir, dolayısıyla gösterilen pozisyonun tıkanıklığı gidermede bir faydası yoktur. Bu ilk yardım uygulaması, Karayolları Trafik Kanunu'nun sürücülere yüklediği, kaza anında sağlık ekipleri gelene kadar yaralılara doğru ve etkin müdahalede bulunma sorumluluğunun bir parçasıdır. Yanlış bir pozisyon vermek yaralının durumunu ağırlaştırabilirken, doğru pozisyon hayat kurtarır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutmayın: Göğüste bir yara varsa ve nefes almak zorsa, yaralıyı yaralı tarafının üzerine eğimli şekilde oturtarak sağlam akciğerin rahat çalışmasını sağlayın.
75Bu durumda hangi araç önce geçmelidir?
- A)Önce motorsikletin sürmesine izin vermeliyim
- B)Motosiklet beklemek zorunda kalacak
- C)önce ben sola dönmeliyim
- D)Hiçbiri
Açıklama — Görselde, bir otomobilin sürücü koltuğundan, virajlı bir anayolun tali yolla kesiştiği bir kavşağa yaklaştığımızı görüyoruz. Aracımız, sola doğru kıvrılan anayol üzerinde ilerlemektedir. Bu durumu hem yol üzerindeki yönlendirme okundan hem de sağ tarafta bulunan trafik levhalarından anlıyoruz. Sağımızdan ise bir motosikletli, tali yoldan bu kavşağa yaklaşmaktadır. Doğru cevap olan 'Motosiklet beklemek zorunda kalacak' seçeneği, trafik kurallarının temel geçiş önceliği prensiplerine dayanır. Bulunduğumuz yolda, köşesi üzerinde duran kare veya bilinen adıyla baklava dilimi şeklindeki sarı zeminli 'Anayol' levhası ve hemen altında kavşağın şemasını gösteren ek panel bulunmaktadır. Bu panel, kalın çizgiyle gösterilen anayolun sola doğru devam ettiğini, ince çizgiyle gösterilen tali yolun ise sağdan bağlandığını net bir şekilde belirtir. Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliği'ne göre, anayolda seyreden araçlar, tali yoldan gelen araçlara göre geçiş önceliğine sahiptir. Bu sebeple, tali yoldan gelen motosiklet sürücüsü, anayoldaki bizim aracımızın geçişini beklemekle yükümlüdür. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakacak olursak; 'Önce motosikletin sürmesine izin vermeliyim' seçeneği yanlıştır, çünkü bu, geçiş hakkı kuralını ihlal etmek anlamına gelir ve trafikte tehlikeli bir belirsizlik yaratır; geçiş hakkı sizin olduğu halde yol vermek, hem motosikletliyi hem de arkanızdan gelenleri şaşırtabilir. 'Önce ben sola dönmeliyim' seçeneği de hatalıdır çünkü araç gerçek anlamda bir sola dönüş yapmamaktadır; anayolun kendisi sola doğru kıvrıldığı için sürücü sadece yolunu takip etmektedir. Dönüş yapmak bir yoldan çıkıp diğerine girmeyi ifade ederken, bu durumda sürücü anayol üzerinde seyrine devam etmektedir. 'Hiçbiri' seçeneği ise, ortada uygulanması gereken çok net bir kural olduğu için kesinlikle yanlıştır. Unutulmaması gereken temel ilke şudur: Trafik levhaları kavşaklardaki geçiş önceliğini belirler. Anayol levhasını görmek size geçiş önceliği tanısa da bu, diğer sürücülerin hata yapmayacağı anlamına gelmez. Bu nedenle, geçiş hakkı sizde olsa bile her zaman dikkatli olmalı, savunmacı sürüş prensiplerini benimsemeli ve kavşağa kontrollü bir şekilde yaklaşmalısınız. Geçiş önceliği, trafiğin güvenli akışını sağlayan bir kuraldır, dayatılması gereken bir üstünlük değildir.