276-300. sorular ve açıklamaları
276Aşağıdakilerden hangisi motor yağının eksilmesine neden olur?
- A)Hava filtresinin kirlenmesi
- B)Karter contasının yırtılması
- C)Fren balatalarının aşınması
- D)Rot ayarının bozulması
Açıklama — Motor yağının eksilmesine neden olan temel etkenlerden biri, karter contasının yırtılmasıdır. Karter contası, motorun alt kısmında yer alır ve motor yağı sızıntılarını önler. Yırtıldığında, motor yağı dışarı sızar ve eksilme meydana gelir. Diğer seçeneklere gelince, fren balatalarının aşınması, hava filtresinin kirlenmesi ve rot ayarının bozulması motor yağı seviyesini etkilemez. Bu durumlar, fren performansı, motorun hava alımı ve aracın direksiyon kontrolü ile ilgilidir. Pratik ipucu: Motor yağı seviyesini düzenli olarak kontrol edin ve aracınızın altında yağ birikintisi olup olmadığını gözlemleyin.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
277Araca bağlanan römorkta aşağıdaki ikaz sistemlerinin hangisi çalışır durumda olmalıdır?
- A)Sinyal lambası
- B)Yağ lambası
- C)Şarj lambası
- D)Korna
Açıklama — Römorka bağlanan sinyal lambalarının çalışır durumda olması, diğer sürücülere römorkun hangi yöne döneceğini veya duracağını bildirmek için gereklidir. Bu, trafik güvenliği açısından kritik bir öneme sahiptir. Korna, yağ lambası ve şarj lambası gibi sistemler römorkta bulunmaz, çünkü bunlar aracın kendi sistemleriyle ilgilidir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre, römorklarda sinyal lambalarının çalışır durumda olması zorunludur. Pratik ipucu: Römorkunuzu bağladıktan sonra sinyal lambalarını kontrol ederek yola çıkın, böylece güvenli bir sürüş sağlarsınız.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
278Marş yapıldığında aracın motoru rahat dönüyor fakat çalışmıyorsa aşağıdakilerden hangisi arızalıdır?
- A)Şarj sistemi
- B)Yağlama sistemi
- C)Ateşleme sistemi
- D)Marş sistemi
Açıklama — Motor marş yaparken rahat dönüyor ama çalışmıyorsa, genellikle ateşleme sistemi arızalıdır. Ateşleme sistemi, motorun çalışması için gerekli kıvılcımı sağlar; bu nedenle kıvılcım yoksa motor çalışmaz. Şarj sistemi, akünün şarj edilmesiyle ilgilidir ve motorun çalışması sırasında devreye girer, bu durumda etkili değildir. Yağlama sistemi, motorun parçalarının sürtünmesini azaltır ve motorun çalışmasını doğrudan etkilemez. Marş sistemi, motorun dönmesini sağlar ve burada zaten motor rahat dönüyor. Pratik ipucu: Motor dönüyor ama çalışmıyorsa, ilk kontrol edilmesi gereken ateşleme sistemidir.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
279Seyir hâlindeyken motordan "anormal sesler" gelmesi durumunda aşağıdakilerden hangisi yapılır?
- A)Açık camlar varsa kapatılır.
- B)Motorun devri artılır.
- C)Trafik kurallarına uyarak durulur ve kontak kapatılır.
- D)Önemsenmez yola devam edilir.
Açıklama — Motordan anormal sesler gelmesi, aracın mekanik bir sorunu olduğunu gösterebilir ve bu durum güvenli sürüşü tehlikeye atabilir. Bu nedenle, doğru cevap olan "Trafik kurallarına uyarak durulur ve kontak kapatılır" seçeneği, olası bir arızanın daha fazla hasara yol açmasını önler ve güvenliği sağlar. Diğer seçenekler olan motorun devrini artırmak, camları kapatmak veya yola devam etmek, sorunu çözmez ve tehlikeyi artırabilir. Trafik güvenliği ilkelerine göre, araçta anormal bir durum fark edildiğinde güvenli bir şekilde durmak ve sorunu kontrol etmek esastır. Hatırlatma: Araçta olağandışı bir durum hissettiğinizde, güvenli bir yere çekip durmak her zaman en iyi çözümdür.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
280Araçta yakıt tasarrufu sağlamak için aşağıdakilerden hangisinin yapılması doğrudur?
- A)Ani duruş ve kalkış yapılması
- B)Araç üstü tavan bagajı kullanılması
- C)Fazla süratten kaçınılması
- D)Sürekli sert ve ani fren yapılması
Açıklama — Araçta yakıt tasarrufu sağlamak için fazla süratten kaçınılması önemlidir çünkü yüksek hızda araç daha fazla yakıt tüketir. Ani duruş ve kalkış yapmak, motorun daha fazla güç harcamasına neden olur ve bu da yakıt tüketimini artırır. Sürekli sert ve ani fren yapmak da benzer şekilde yakıt tüketimini olumsuz etkiler ve araç parçalarının aşınmasına yol açar. Araç üstü tavan bagajı kullanmak, aracın aerodinamik yapısını bozarak yakıt tüketimini artırır. Pratik ipucu: Hızınızı sabit tutmak ve ani hareketlerden kaçınmak, yakıt tasarrufu sağlamanın en etkili yollarındandır.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
281Hangi kişilik özelliğinin sürücülerde olması trafik ortamında riskli davranışı artırır?
- A)Asabi
- B)Hoşgörülü
- C)Bencil olmayan
- D)Saygılı
Açıklama — Asabi bir kişilik özelliği, sürücülerin trafik ortamında sabırsız ve agresif davranmasına neden olabilir, bu da riskli durumları artırır. Hoşgörülü, bencil olmayan ve saygılı sürücüler ise genellikle daha sakin ve empatik davranır, bu da trafik güvenliğini olumlu etkiler. Trafik güvenliği ilkeleri, sürücülerin sakin ve dikkatli olmasını vurgular. Pratik ipucu: Trafikte stresli hissettiğinizde derin nefes alarak sakinleşmeye çalışın, bu daha güvenli kararlar almanıza yardımcı olur.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
282"Trafikte hak ihlali" dendiğinde sadece diğer sürücüler değil, aynı zamanda gelecek nesillerin hakkı da akla gelmelidir. Bu bağlamda hangi davranış bu sorumluluğu yansıtır?
- A)Gereksiz yere kornaya basarak gürültü kirliliği yaratmak
- B)Çevreci sürüş tekniklerini benimseyerek doğayı korumak
- C)Aracın bakımını yaptırmayarak egzoz dumanı salmak
- D)Aracını temiz tutmak için yol kenarına su dökmek
Açıklama — Doğru cevap olan "Çevreci sürüş tekniklerini benimseyerek doğayı korumak," gelecek nesillerin sağlıklı bir çevrede yaşama hakkını gözetir. Bu, sürdürülebilir bir çevre için sorumluluk bilinciyle hareket etmeyi ifade eder. Diğer seçenekler ise çevreye ve topluma zarar veren davranışlardır: Gereksiz yere kornaya basmak gürültü kirliliği yaratır; aracın bakımını ihmal etmek, hava kirliliğine neden olur; yol kenarına su dökmek ise çevre kirliliğine yol açar. Trafikte çevreye duyarlı davranmak, hem mevcut hem de gelecek nesillerin hakkını korur. Hatırlatma: Çevreci sürüş, sadece yakıt tasarrufu değil, aynı zamanda doğa dostu bir yaşam tarzıdır.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
283İnsan faktörünün kazalarda oynadığı rolü belirlemek ve araştırma bulgularından yola çıkarak, kazaları engelleyebilecek önlemler üretmek aşağıdakilerden hangisinin alanına girer?
- A)Adli tıp
- B)Trafik piskolojisi
- C)İlk yardımcı
- D)Kazazede
Açıklama — Trafik psikolojisi, insan davranışlarının trafik kazalarındaki rolünü inceleyen ve bu davranışları olumlu yönde değiştirmeye yönelik stratejiler geliştiren bir alandır. Bu nedenle, kazaları engelleyebilecek önlemler üretmek trafik psikolojisinin kapsamına girer. Adli tıp, kazaların adli boyutunu incelerken; ilk yardımcı, kaza sonrası acil müdahalelerde bulunur; kazazede ise kazadan etkilenen kişidir. Trafik güvenliği ilkeleri, insan faktörünün kazalardaki etkisini azaltmak için eğitim ve farkındalığın önemini vurgular. Pratik ipucu: Araç kullanırken dikkat dağınıklığını önlemek için telefonunuzu sessize alın ve gözlerinizi yoldan ayırmayın.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
284Sürücülerin araç sürerken aşağıdaki hangi davranışları, kişilere zarar verecek tedbirsiz ve saygısız davranışlar kapsamında yasaktır? I – Korkutmak veya şaşırtmak II – Su, çamur ve benzerlerini sıçratmak, atmak, dökmek III – Keyfi davranışlarda bulunmak suretiyle yaya veya araç trafiğini tehlikeye düşürmek
- A)I – II
- B)I – III
- C)II – III
- D)I – II – III
Açıklama — Sürücülerin araç kullanırken korkutmak, şaşırtmak, su veya çamur sıçratmak ve keyfi davranışlarla trafiği tehlikeye atmak gibi davranışları, trafik güvenliğini tehlikeye sokan ve diğer yol kullanıcılarına saygısızlık olarak kabul edilir. Bu tür davranışlar, trafik kurallarına ve güvenlik ilkelerine aykırıdır çünkü hem sürücüler hem de yayalar için ciddi tehlikeler yaratabilir. Diğer seçenekler, bu davranışların sadece bir kısmını içerdiği için eksiktir ve bu nedenle yanlıştır. Trafikte saygı ve dikkat, herkesin güvenliğini sağlamak için esastır. Hatırlatma: Trafikte her zaman empati yapın, diğer sürücü ve yayaların yerine kendinizi koyarak hareket edin.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
285Aşağıdakilerden hangisi, araçlarda olası bir kaza anında ölüm ve yaralanmaların en aza indirilmesi amacıyla alınan önlemlerdendir?
- A)Koyu renk giysiler giyilmesi
- B)Trafikteki motorlu araç sayısının artırılması
- C)Aracın kapılarının açık tutulması
- D)Seyir halinde iken emniyet kemeri kullanılması
Açıklama — Emniyet kemeri, araç içindekileri ani duruş veya çarpışma anında yerinde tutarak ölüm ve yaralanma riskini azaltır. Koyu renk giysiler giyilmesi, kaza anında koruma sağlamaz; bu daha çok gece görünürlüğü ile ilgilidir. Aracın kapılarının açık tutulması, kaza anında yolcuların araçtan fırlamasına neden olabilir ve bu tehlikelidir. Trafikteki motorlu araç sayısının artırılması ise kaza riskini artırır, azaltmaz. Emniyet kemeri kullanımı, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde zorunlu bir güvenlik önlemidir. Hatırlatma: Araç hareket etmeden önce emniyet kemerinizi mutlaka takın.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
286Trafik ortamını paylaşanlarda, aşağıdaki tutum ve davranışlardan hangisinin bulunması hâlinde trafik düzeni ve güvenliği olumlu yönde etkilenir?
- A)Aşırı tepki gösterilmesi
- B)Birdenbire sinirlenilmesi
- C)Bencillikten uzak durulması
- D)Kaba ve saldırgan davranılması
Açıklama — Trafik ortamında bencillikten uzak durulması, diğer sürücülerle uyum içinde hareket etmeyi ve karşılıklı saygıyı teşvik eder, bu da trafik düzeni ve güvenliğini olumlu yönde etkiler. Aşırı tepki göstermek, birdenbire sinirlenmek ve kaba davranmak ise sürücüler arasında gerginliğe yol açarak kazalara sebep olabilir. Trafik güvenliği açısından sakin ve saygılı bir tutum sergilemek önemlidir. Unutmayın, trafikte empati kurmak ve diğer sürücülerin de sizinle aynı yolu paylaştığını hatırlamak güvenli bir sürüş ortamı sağlar.
İlk çıkış: 19 Ağustos 2026 · son: 19 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu
287Bu görüş koşullarında nasıl davranmalısınız? I.Hızımı düşürürüm II:Kendimi yolun sağ kenarına yönlendiriyorum III.Farları açıyorum
- A)Yalnız II
- B)I ve II
- C)II ve III
- D)Yalnız I
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soruyu ve görseli birlikte dikkatle inceleyelim. Görselde, iki yönlü, kırsal bir yolda araç kullandığımızı görüyoruz. En dikkat çekici unsur, tam karşıdan gelen ve ufuk çizgisine yakın olan güneşin yarattığı yoğun parlamadır. Bu parlama, görüş mesafemizi ciddi şekilde kısıtlıyor ve önümüzdeki yolu, yol çizgilerini ve hatta ilerideki traktör gibi diğer araçları net bir şekilde seçmemizi engelliyor. Bu tür zorlu görüş koşulları, trafikteki en tehlikeli anlardan biridir ve doğru davranış biçimini bilmek hayati önem taşır. Doğru cevap, I ve II numaralı öncülleri içeren seçenektir çünkü bu iki davranış, bu tehlikeli durumu yönetmek için birbirini tamamlayan en temel ve en etkili güvenlik önlemleridir. Öncelikle, I. öncülde belirtildiği gibi 'Hızımı düşürürüm' kesinlikle doğrudur. Karayolları Trafik Kanunu'nun temel prensiplerinden biri, sürücülerin hızlarını görüş, hava, yol ve trafik durumuna göre ayarlamasıdır. Güneş parlaması nedeniyle ileriyi net göremediğimizde, olası bir tehlikeye tepki verme süremiz tehlikeli derecede azalır. Hızı düşürerek, kendimize bu tepkiyi verebilmek ve güvenli bir şekilde durabilmek için gereken değerli zamanı ve mesafeyi kazandırmış oluruz. İkinci olarak, II. öncüldeki 'Kendimi yolun sağ kenarına yönlendiriyorum' ifadesi de kritik bir manevradır. Yoğun parlama, yolun ortasındaki şerit çizgilerini görmemizi imkansız hale getirebilir. Bu durumda, şeridimizde kalıp kalmadığımızdan emin olamayız ve farkında olmadan karşı şeride geçme riskiyle karşı karşıya kalırız. Bu riski ortadan kaldırmak için, yolun sağ kenarındaki banket çizgisi veya yolun fiziki bitim noktası gibi daha net seçilebilen bir referans noktasını takip etmek, aracımızı kendi şeridimizde güvenle tutmanın en emin yoludur. Şimdi diğer seçeneklerin neden uygun olmadığına bakalım. 'Yalnız I' ve 'Yalnız II' ifadelerini içeren seçenekler, tek başlarına doğru davranışlar olsalar da eksiktirler; güvenlik bir bütündür ve bu iki önlem birlikte uygulanmalıdır. 'Farları açıyorum' eylemini içeren III. öncül ise bu durumda etkili bir çözüm değildir. Gündüz vakti, bu kadar yoğun bir güneş parlamasıyla karşı karşıyayken, kısa farları açmanın sürücünün kendi görüşünü iyileştirmeye hiçbir faydası olmaz; güneşin ışığı farlardan katbekat daha güçlüdür. Farlar normalde diğer sürücüler tarafından görünürlüğünüzü artırsa da, bu sorunun temelindeki 'sizin ileriyi görememe' probleminizi çözmez. Bu nedenle, bu durumda yapılacak en öncelikli ve hayat kurtaran eylemler hız kesmek ve yolun sağını referans almaktır. Temel trafik kuralı şudur: Sürüş koşulları ne olursa olsun, aracınızın kontrolünü her an elinizde tutabileceğiniz ve güvenli bir mesafede durabileceğiniz bir hızda ve konumda seyretmek zorundasınız. Görüşünüz kısıtlandığında, hızınız da kısıtlanmalıdır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutmayın: Güneş gözünü alıyorsa, ayağını gazdan al ve yolun sağına yaslan.
288Şekildeki araç için aşağıdakilerden hangisi doğrudur? I- Motorlu araç çeşididir. II- Römork ve yarı römork çeker. III- Yük taşımak için imal edilmiştir.
- A)Yalnız I
- B)I ve II
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu doğru anlamak için öncelikle görseldeki aracın ne olduğunu tam olarak tanımlamamız gerekir. Görselde, halk arasında 'tır başı' olarak da bilinen, ancak trafik terminolojisindeki doğru adı 'çekici' olan bir motorlu araç görüyoruz. Bu aracın arkasında yük taşımak için bir kasa veya platform bulunmadığını, bunun yerine bir yarı römork (dorse) bağlamak için kullanılan ve 'beşinci teker' denilen özel bir bağlantı mekanizması olduğunu fark etmelisiniz. Şimdi sorunun öncüllerini bu bilgi ışığında değerlendirelim. Doğru cevap I ve II numaralı öncülleri içeren seçenektir, çünkü bu öncüller aracı doğru bir şekilde tanımlamaktadır. Birinci öncül (I), 'Motorlu araç çeşididir' der. Çekici, gücünü kendi motorundan alan ve karayolunda insan, hayvan veya yük taşımak için kullanılan bir araç olduğundan, Karayolları Trafik Kanunu'ndaki motorlu araç tanımına tam olarak uyar. Bu nedenle birinci öncül doğrudur. İkinci öncül (II), 'Römork ve yarı römork çeker' ifadesini kullanır. Görseldeki aracın varoluş sebebi tam olarak budur; kendisi yük taşımaz, arkasına takılan ve yükü taşıyan yarı römorkları veya römorkları çeker. Bu nedenle ikinci öncül de doğrudur. Üçüncü öncülün yanlış olmasının temel sebebi ise aracın 'Yük taşımak için imal edildiğini' belirtmesidir. Bu ifade, bir kamyon için doğru olsa da, bir çekici için yanlıştır. Çekici, yükü doğrudan kendi üzerinde taşımaz; yükü taşıyacak olan römorku çekmek için imal edilmiştir. Bu, çekici ile kamyon arasındaki en temel ve kritik farktır. Dolayısıyla üçüncü öncül yanlış olduğu için bu öncülü içeren seçenekler de otomatik olarak elenir. İlgili kural, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde yer alan araç tanımlarıdır. Yönetmelik, 'Çekici'yi, 'Römork ve yarı römorkları çekmek için imal edilmiş olan ve kendisi yük taşımayan motorlu araç' olarak net bir şekilde tanımlar. Bu tanım, sorunun çözümündeki anahtardır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Çekici, trenin lokomotifi gibidir; asıl işi vagonları çekmektir, kendisi yolcu veya yük taşımaz. Kamyon ise yükü kendi kasasında taşıyan tek parça bir araçtır. Bu ayrımı bilirseniz, benzer sorularda asla hata yapmazsınız.
289Şekildeki trafik işaretinin anlamı nedir?
- A)Soldan daralan kaplama
- B)Sola tehlikeli devamlı viraj
- C)Sola tehlikeli viraj
- D)Açılan köprü
Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu soruda gördüğümüz trafik işareti, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde tehlike uyarı işaretleri grubunda yer alan önemli bir levhadır. Görselde, kırmızı çerçeveli üçgen bir levha içinde, önce sola sonra sağa doğru kıvrılan S şeklinde siyah bir ok bulunmaktadır. Bu işaretin doğru anlamı 'Sola tehlikeli devamlı viraj'dır. Doğru olmasının sebebi, levhanın üzerindeki sembolün birden fazla virajı temsil etmesidir; S şeklindeki kıvrımlar yolun sürekli olarak döneceğini, okun başlangıç yönü olan sol taraf ise bu viraj serisinin ilk olarak sola doğru başlayacağını net bir şekilde belirtir. Bu levhayı gördüğünüzde, peş peşe gelen ve görüş açısını kısıtlayabilen tehlikeli virajlara yaklaştığınızı anlamalısınız. Şimdi diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakalım. 'A) Sola tehlikeli viraj' seçeneği yanlıştır, çünkü tek bir tehlikeli sol virajı gösteren levhada sadece sola doğru tek bir kıvrım bulunur, bu levhadaki gibi S şeklinde devamlı bir yapı olmaz. 'B) Açılan köprü' seçeneği de hatalıdır; açılan köprü işareti, üzerinde yukarı doğru açılan bir köprü tabliyesi resmi olan tamamen farklı bir sembole sahiptir. 'C) Soldan daralan kaplama' seçeneği ise yolun sol kenarının içeri doğru daraldığını gösteren bir sembol ile belirtilir, bu nedenle bu seçenek de yanlıştır. Bu işaretle ilgili temel kural, tüm tehlike uyarı işaretlerinde olduğu gibi, ilerideki potansiyel bir tehlikeye karşı sürücüyü önceden uyarmaktır. Bu levhayı gördüğünüzde yapmanız gereken en önemli şey, hızınızı düşürmek, uygun vitese geçmek, direksiyon hakimiyetini artırmak ve özellikle viraj içinde şerit ihlali yapmaktan kesinlikle kaçınmaktır. Unutmayın, virajlara girerken yavaşlamak, kaza riskini azaltan en temel güvenlik prensibidir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsiniz: Levhadaki 'S' harfi size 'Sürekli' kelimesini, okun ilk baktığı yön ise virajın ilk başlayacağı yönü hatırlatsın. Ok sola başlıyorsa, virajlar sola doğru başlar ve S şekli sayesinde devamlı olduğunu anlarsınız.
290Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?
- A)Bisikletin giremeyeceğini
- B)Yolun bisikletlilere ait olduğunu
- C)Bisikletin yavaş gitmesi gerektiğini
- D)Bisikletin geçebileceğini
Açıklama — Merhaba aday sürücü. Bu soruyu ve levhayı birlikte detaylıca inceleyelim. Görselde, kırmızı kenarlı beyaz bir üçgen içinde siyah renkte bir bisikletli figürü görüyoruz. Bu levha, Karayolları Trafik İşaretleri arasında 'Tehlike Uyarı İşaretleri' grubuna aittir. Bu gruptaki tüm levhaların ortak özelliği, sürücüleri ileride karşılaşabilecekleri bir tehlikeye karşı önceden uyarmalarıdır. Dolayısıyla doğru cevap olan 'Bisikletin geçebileceğini' seçeneği, bu levhanın amacını ifade eder; levha, sürücüye "Dikkat, bu bölgede bisikletliler yola çıkabilir veya yolu karşıdan karşıya geçiyor olabilir, hızını düşür ve hazırlıklı ol" mesajını verir. Şimdi diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakalım. 'Bisikletin giremeyeceğini' seçeneği bir yasaklama ifade eder. Trafikte yasaklamalar genellikle kırmızı kenarlı daire şeklindeki 'Trafik Tanzim İşaretleri' ile bildirilir. Bisikletin bir yola girmesinin yasak olduğunu belirten levha, daire içinde bir bisiklet figürü içerir. Gördüğümüz levha ise üçgen şeklinde olduğundan bir yasaklama değil, bir uyarıdır. 'Yolun bisikletlilere ait olduğunu' seçeneği ise genellikle mavi zeminli, daire şeklindeki 'Mecburi Bisiklet Yolu' levhası gibi özel yolları tanımlar. Bu levha, yolun sadece bisikletlilere ayrıldığını değil, genel trafikte bisikletlilerin de bulunabileceğini belirtir. Son olarak, 'Bisikletin yavaş gitmesi gerektiğini' seçeneği de yanlıştır, çünkü bu levha bisikletliye değil, motorlu taşıt sürücüsüne yönelik bir uyarıdır. Asıl yavaşlaması ve dikkatli olması gereken, potansiyel tehlikeye yaklaşan motorlu araç sürücüsüdür. Bu levhanın altında yatan temel trafik kuralı şudur: Tehlike uyarı işaretlerini gören sürücüler, hızlarını azaltmak ve tehlikenin niteliğine göre gerekli diğer tüm tedbirleri almak zorundadır. Bu, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde açıkça belirtilen ve güvenli sürüşün temelini oluşturan bir kuraldır. Sürücü, bu işareti gördüğünde, aniden önüne çıkabilecek bir bisikletliye çarpmamak için tetikte olmalıdır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutma: Trafik levhalarında şekiller konuşur. Üçgen 'Tehlike Var, Dikkat Et!' demektir. Daire 'Yasak veya Kural Var, Uy!' demektir. Mavi renk ise genellikle bir mecburiyet veya bilgi belirtir. Bu levha bir üçgen olduğuna göre, sana bir tehlikeyi haber veriyor: Bisikletli tehlikesi. Bu yüzden dikkatini artır ve yavaşla.
291Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?
- A)Kamyonlar için geçme yasağı sonunu
- B)Karşıdan gelene yol verilmesi gerektiğini
- C)Kamyonlar için geçme yasağı başlangıcını
- D)Öndeki taşıtın geçilmesinin yasak olduğunu
Açıklama — Soruda görülen trafik işareti, dairesel (yuvarlak) formda, beyaz zeminli ve siyah kenarlıklı bir levhadır. Levhanın üzerinde, solda bir kamyon ve sağda bir otomobil olmak üzere iki adet siyah renkli taşıt silüeti bulunmaktadır ve bu figürlerin tamamının üzerinden kalın, siyah bir çapraz çizgi geçmektedir. Bu levhanın anlamı, 'Kamyonlar için geçme yasağı sonu'dur. Trafik işaret sistematiğinde, daha önce bir yasak veya kısıtlama bildiren bir levhanın siyah-beyaz versiyonunun üzerine çapraz bir çizgi çekilmesi, o yasağın veya kısıtlamanın sona erdiğini ifade eder. Dolayısıyla bu levha, sürücüye daha önceden başlamış olan kamyonların sollama yapma yasağının bu noktadan itibaren hukuken kalktığını bildirir. Ancak bu durum, sollama yapmanın her zaman güvenli olduğu anlamına gelmez; levha sadece yasal kısıtlamanın bittiğini belirtir, manevranın güvenli olup olmadığını değerlendirme sorumluluğu tamamen sürücüye aittir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakacak olursak; 'Karşıdan gelene yol verilmesi gerektiğini' bildiren işaret, genellikle daralan yol kesimlerinde kullanılan ve üzerinde zıt yönlü iki ok (biri kırmızı, diğeri siyah) bulunan tamamen farklı bir levhadır. 'Kamyonlar için geçme yasağı başlangıcını' bildiren levha ise sorudaki levhanın tam tersi bir anlama sahiptir; bu yasak başlangıcı levhası kırmızı çerçeveli yuvarlak bir levhadır, üzerinde yasağı bitiren çapraz çizgi bulunmaz ve genellikle soldaki kamyon figürü kırmızı, sağdaki otomobil figürü ise siyah renktedir. 'Öndeki taşıtın geçilmesinin yasak olduğu' ifadesi ise tüm motorlu taşıtları kapsayan genel bir sollama yasağını belirtir. Bu yasak da yine kırmızı çerçeveli yuvarlak bir levha ile gösterilir ve üzerinde yan yana duran iki otomobil figürü bulunur, bu figürlerden soldaki otomobil kırmızı renktedir. Özetle, sorudaki levha sadece kamyonları ilgilendiren özel bir yasağın sonunu bildirmektedir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak, trafikte kırmızı renk genellikle bir yasağın 'başlangıcını' veya bir 'tehlikeyi' haber verirken, bir yasak sembolünün üzerini çizen kalın siyah çapraz çizgi o yasağı 'iptal eder', yani 'sona erdirir'.
292Şekilde verilenlerden hangileri gabari ile ilgilidir?
- A)Yalnız I
- B)I ve II
- C)II ve III
- D)I, II ve III
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soruyu ve levhaları doğru anlamak, trafikte hem kendi güvenliğiniz hem de yol altyapısının korunması için hayati önem taşır. Görselde üç farklı trafik tanzim işareti bulunmaktadır. Birinci levha (I), yanlardan oklarla belirtilen 2,30 metrelik bir genişlik sınırlamasını, ikinci levha (II) ise üstten ve alttan oklarla belirtilen 3,50 metrelik bir yükseklik sınırlamasını ifade eder. Üçüncü levha (III) ise üzerinde "6 t" yazısı ve bir dingil (aks) sembolü ile bir dingil ağırlığı sınırlaması olduğunu gösterir. Soruda bizden "gabari" ile ilgili olanları bulmamız istenmektedir. Gabari, bir aracın karayolunda güvenle seyredebilmesi için belirlenmiş azami genişlik, yükseklik ve uzunluk ölçüleridir; kısacası aracın dış boyutlarını tanımlar. Bu tanıma göre, I numaralı levha genişlik gabarisini, II numaralı levha ise yükseklik gabarisini belirttiği için her ikisi de doğrudan gabari kavramıyla ilgilidir. Bu nedenle doğru cevap I ve II'dir. III numaralı levha ise aracın boyutlarıyla değil, ağırlığıyla, yani tonajıyla ilgilidir ve bir dingil ağırlığı sınırlaması getirir. Bu tür ağırlık sınırlamaları genellikle köprü veya viyadük gibi yapıların taşıma kapasitesini korumak amacıyla konulur. Trafik kuralları gereği, sürücüler araçlarının yüklü veya yüksüz durumdaki boyutlarının (gabari) ve ağırlıklarının, seyredecekleri yoldaki bu tür sınırlamalara uygun olduğundan emin olmakla yükümlüdür. Gabariyi aşan bir araç bir köprüye, tünele veya üst geçide çarparak hem kendine hem de kamu malına ciddi zarar verebilirken, ağırlık sınırını aşan bir araç yolun veya köprünün yapısal bütünlüğünü tehlikeye atabilir. Akılda kalıcı bir ayrım yapmak için gabariyi aracın 'kalıbı' olarak düşünebilirsiniz; bir yere sığıp sığmayacağını belirler. Tonaj ise aracın 'kilosu'dur ve yolun veya köprünün onu taşıyıp taşıyamayacağını belirtir. Levhalardaki oklar da bu ayrımı anlamanıza yardımcı olur: yanlardaki oklar genişliği, üst ve alttaki oklar ise yüksekliği gösterir.
293Taşıt yolu üzerine çizilen şekildeki yatay işaretlemenin anlamı nedir?
- A)Bölünmüş yol başlangıcı
- B)Trafiği hızlandırma işareti
- C)Yaya geçidi
- D)Bisiklet yolu
Açıklama — Değerli sürücü adayım, bu soruda taşıt yolu üzerine çizilmiş yatay işaretlemenin anlamını inceleyelim. Görselde, ileride yolun ikiye ayrıldığını ve ortada içi çizgilerle taranmış üçgen bir alanın belirdiğini görüyoruz. Bu işaretleme, doğru cevap olan 'Bölünmüş yol başlangıcı' anlamına gelir. Bu işaret, daha önce gidiş ve geliş yönlerinin bir ayırıcıyla ayrılmadığı bir yoldan, artık ortasında refüj, bariyer veya benzeri bir fiziki ayırıcı bulunan bir yola girildiğini bildirir. İşaretlemenin amacı, sürücünün bu ayırıcının sağından devam etmesi gerektiğini önceden anlamasını ve pozisyonunu buna göre ayarlamasını sağlamaktır. Oklar, sürücünün takip etmesi gereken yönü gösterir; yani yolun sağından ilerlemeli, sol tarafta kalan yolun ise karşı yönden gelen araçlara ait olduğunu bilmelidir. Ortadaki taranmış alana kesinlikle girilmez; bu alan, ayırıcının başlangıcını belirten bir güvenlik tamponudur ve üzerinden geçmek yasaktır. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakacak olursak; 'Yaya geçidi' seçeneği yanlıştır, çünkü yaya geçitleri yolun bir kenarından diğerine uzanan kalın ve paralel beyaz çizgilerden oluşur ve bu görseldeki işaretlemeden tamamen farklıdır. 'Bisiklet yolu' seçeneği de hatalıdır; bisiklet yolları genellikle üzerinde bisiklet piktogramı bulunan, bazen mavi gibi farklı renkte boyanmış özel şeritlerdir. Son olarak, 'Trafiği hızlandırma işareti' ifadesi de yanlıştır. Öncelikle, 'trafiği hızlandırma işareti' adında standart bir yatay işaretleme mevcut değildir; bu seçenek bir çeldirici olarak verilmiştir. Trafikte hızlanmayı sağlayan yapılar 'hızlanma şeridi' olarak adlandırılır ve bunlar otoyol gibi hızlı yollara güvenli katılım için kullanılır; bu işaretin amacı ise hızlanmayı teşvik etmek değil, yolun yapısal olarak değiştiğini bildirerek trafiği güvenli bir şekilde yönlendirmektir. Bu tür yönlendirme okları ve refüj başı işaretlemeleri, sürücüyü yaklaşan farklı bir yol yapısına karşı uyarmak ve trafiği güvenli bir şekilde kanalize etmek için kullanılır. Sürücü bu işareti gördüğünde dikkatini artırmalı ve okun gösterdiği yönde, yani ayırıcının sağında kalarak seyrine devam etmelidir. Akılda kalıcı bir ipucu olarak, yolda karşınıza çıkan bu okların ve V şeklindeki taralı alanın, karşı yön trafiğiyle aranıza güvenli bir engelin girmeye başladığı nokta olduğunu düşünebilirsiniz.
294Şekle göre, araç sürücüsünün aşağıdakilerden hangisini yapması yasaktır?
- A)Sola dönüş yapması
- B)Sağa dönüş yapması
- C)Aynı yönde seyretmesi
- D)Kavşağa yaklaşırken hızını azaltması
Açıklama — Görselde, dört yollu bir kavşağa yaklaşan bir araç görülmektedir. Sürücünün hareketlerini belirleyen iki temel trafik işareti vardır. Bunlardan ilki, aracın hemen önündeki mavi zeminli, dairesel 'İleriden Sağa veya Sola Mecburi Yön' levhasıdır. İkincisi ise kavşağın karşısındaki yolun girişinde bulunan kırmızı zeminli, dairesel 'Girişi Olmayan Yol' levhasıdır. Ayrıca, karşı yoldaki zemin okları da trafiğin tek yönlü olarak sürücüye doğru aktığını teyit etmektedir. Bu durumda sürücünün aynı yönde seyretmesi, yani düz gitmesi yasaktır. Bu yasağın temel sebebi, sürücünün uymak zorunda olduğu 'İleriden Sağa veya Sola Mecburi Yön' levhasıdır. Bu levha, sürücüye kavşakta yalnızca sağa veya sola dönebileceğini emreder ve düz gitme seçeneğini ortadan kaldırır. Bu durum, karşı yoldaki 'Girişi Olmayan Yol' levhası ile de desteklenmektedir. Bu levha, o yolun tek yönlü olduğunu ve sürücünün o yola girmesinin kesinlikle yasaklandığını bildirir. Düz devam etmek, trafiğe ters yönden girmek anlamına geleceğinden hem bir kural ihlali hem de ciddi bir kaza riskidir. Diğer seçenekler incelendiğinde, 'Sola dönüş yapması' ve 'Sağa dönüş yapması' yasak değildir; aksine, mecburi yön levhasının sürücüye sunduğu iki yasal ve zorunlu seçenektir. 'Kavşağa yaklaşırken hızını azaltması' seçeneği ise yasak olmak bir yana, Karayolları Trafik Yönetmeliği uyarınca tüm sürücülerin kavşaklara yaklaşırken uygulaması gereken temel bir güvenlik önlemidir. Genel bir kural olarak, trafik işaret ve levhalarına uymak zorunludur. Mavi zeminli dairesel levhalar bir mecburiyet bildirir ve sürücünün izlemesi gereken rotayı emreder. Kırmızı zeminli dairesel levhalar ise bir yasaklama belirtir ve kaçınılması gereken manevraları gösterir. Bu kavşakta mavi levha gidilebilecek yolları gösterirken, kırmızı levha girilmesi yasak olan yolu kesin bir şekilde belirtmektedir.
295Şekildeki 1 numaralı aracın sürücüsü, önündeki araç "A" noktasında iken "88-89" diye saymaya başlıyor. Sürücünün bu davranışı aşağıdakilerden hangisini belirlemeye yöneliktir?
- A)Yakıt sarfiyatını
- B)Motor gücünü
- C)Asfalt kalitesini
- D)Takip mesafesini
Açıklama — Görseldeki 1 numaralı aracın sürücüsü, önündeki aracın 'A' olarak işaretlenmiş sabit bir noktadan (örneğin bir levha veya köprü ayağı) geçtiği anda 'seksen sekiz, seksen dokuz' diye saymaya başlayarak takip mesafesini belirlemeye çalışmaktadır. Bu davranış, trafikte '2 saniye kuralı' olarak bilinen pratik bir güvenlik kontrol yöntemidir, çünkü 'seksen sekiz, seksen dokuz' ifadesini normal bir konuşma hızında söylemek yaklaşık iki saniye sürer. Bu yönteme göre, sürücü saymayı bitirdiğinde kendi aracı 'A' noktasına henüz ulaşmadıysa mesafe güvenlidir. Ancak, sayma bitmeden 'A' noktasına ulaşmışsa, bu durum öndeki aracı çok yakından takip ettiğini gösterir ve sürücünün derhal yavaşlayarak mesafeyi artırması gerekir. Diğer seçenekler ise bu davranışla ilgili değildir; yakıt sarfiyatı sürücünün gaz ve fren kullanımına, motor gücü aracın teknik bir özelliğine, asfalt kalitesi ise yolun yapısına bağlıdır ve bu yöntemle ölçülemezler. Bu pratik uygulama, trafik kurallarında belirtilen ve sürücülerin önlerindeki araçları, kendi araçlarının kilometre/saat cinsinden hızının en az yarısı kadar metre mesafeden takip etmeleri gerektiği ilkesinin dinamik bir kontrolünü sağlar. Çünkü 2 saniye kuralı, hız arttıkça güvenli takip için gereken mesafeyi de otomatik olarak artırır. Bu sürenin normal hava ve yol koşulları için geçerli olduğu unutulmamalıdır; yağışlı, sisli veya kaygan zemin gibi olumsuz koşullarda güvenliği sağlamak için bu sürenin 3 veya 4 saniyeye çıkarılması hayati önem taşır.
296Şekle göre, tek yönlü yolda 3 numaralı aracın sürücüsü şerit değiştirebilmek için aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesini beklemelidir?
- A)1 numaralı aracın sağa geçmesini
- B)2 numaralı aracın şerit değiştirmesini
- C)5 numaralı aracın geçmesini
- D)4 numaralı aracın yavaşlamasını
Açıklama — Bu soruda, tek yönlü bir yolda şerit değiştirmek isteyen 3 numaralı aracın sürücüsünün uyması gereken temel bir trafik kuralı ele alınmaktadır. Şerit değiştirme manevralarında en temel ilke, girilmek istenen şeridin güvenli ve müsait olmasını sağlamaktır. Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde belirtilen kurallara göre, şerit değiştiren bir sürücü, girmek istediği şeritte seyreden araçların emniyetle geçişini beklemekle yükümlüdür. Bu, şerit değiştirenin, girdiği şeritteki araca geçiş hakkı vermesi gerektiği anlamına gelir. Bu durumda 3 numaralı sürücü, geçmek istediği şeritte arkasından yaklaşan 5 numaralı aracı dikkate almalıdır. Güvenli bir şerit değişimi için sadece aynaları kontrol etmek yeterli olmayıp, sürücünün aynı zamanda kısa bir omuz üstü bakışıyla kör noktasını da kontrol etmesi hayati önem taşır. Eğer 3 numaralı sürücü, 5 numaralı araç geçmeden manevraya başlarsa, onun seyrini tehlikeye atar ve ciddi bir kaza riski oluşturur. Bu yüzden doğru davranış, 5 numaralı aracın geçmesini beklemektir. Diğer araçlara bakıldığında, 1 ve 2 numaralı araçların konumları, 3 numaralı aracın planladığı bu şerit değiştirme manevrasıyla doğrudan bir risk oluşturmamaktadır. 4 numaralı araç ise, anlık ve öncelikli tehlikeyi oluşturan 5 numaralı araca göre daha uzakta olduğundan, ilk dikkate alınması gereken araç değildir. Trafikteki temel prensip, manevra yapan sürücünün, diğer yol kullanıcılarının kendisi için yavaşlamasını veya yön değiştirmesini beklemek yerine, tamamen güvenli bir anı beklemesi gerektiğidir.
297Şekle göre aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- A)1 ve 2 numaralı taşıtlar ana yoldadır.
- B)3 ve 4 numaralı taşıtlar tali yoldadır.
- C)3 ve 4 numaralı taşıtlar bölünmüş kara yolundadır.
- D)1, 2, 3 ve 4 numaralı taşıtlar iki yönlü kara yolundadır.
Açıklama — Değerli sürücü adayı, bu soruyu doğru anlamak için görseldeki trafik unsurlarını dikkatle analiz etmeliyiz. Görselde, birbiriyle kesişen iki adet yol ve bu yollarda seyreden dört adet taşıt görüyoruz. 1 ve 2 numaralı taşıtların bulunduğu yol ile 3 ve 4 numaralı taşıtların bulunduğu yol bir kavşakta birleşmektedir. Bu kavşağı ve yolların niteliğini anlamamızı sağlayan en önemli ipucu, 3 ve 4 numaralı araçların bulunduğu yolun girişinde yer alan ters üçgen şeklindeki 'Yol Ver' trafik levhasıdır. Soruda bizden bu görsele göre yanlış olan ifadeyi bulmamız isteniyor. Doğru cevap olan '3 ve 4 numaralı taşıtlar bölünmüş kara yolundadır' ifadesinin neden yanlış olduğunu açıklayalım. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre bölünmüş karayolu, bir yöndeki trafiğe ait taşıt yolunun bir ayırıcı, örneğin refüj, bariyer veya yeşil alan gibi fiziki bir unsur ile diğer yöndeki taşıt yolundan ayrıldığı yoldur. Görselde 3 ve 4 numaralı araçların bulunduğu yol, ortasında sadece kesik bir yol çizgisi bulunan, fiziksel bir ayırıcıya sahip olmayan standart bir iki yönlü karayoludur. Bu nedenle bu ifade, görseldeki durumu yanlış tanımlamaktadır ve sorunun doğru cevabıdır. Şimdi diğer seçeneklerin neden doğru ifadeler olduğunu inceleyelim. '1, 2, 3 ve 4 numaralı taşıtlar iki yönlü kara yolundadır' ifadesi doğrudur, çünkü görseldeki her iki yol da karşıt yönlerden gelen trafiğin aktığı, yani gidiş ve gelişin olduğu yollardır. '1 ve 2 numaralı taşıtlar ana yoldadır' ifadesi de doğrudur. Bir kavşakta 'Yol Ver' levhası varsa, o levhanın bulunduğu yol tali yol, kesiştiği diğer yol ise ana yoldur. Dolayısıyla 3 ve 4 numaralı araçların yolu tali yol olduğundan, 1 ve 2 numaralı araçların bulunduğu yol ilk geçiş hakkına sahip olan ana yoldur. Son olarak, '3 ve 4 numaralı taşıtlar tali yoldadır' ifadesi de doğrudur. Bu araçların kavşağa girmeden önce karşılaştıkları 'Yol Ver' levhası, bulundukları yolun tali yol olduğunun en kesin kanıtıdır. Tali yoldaki sürücüler, ana yoldan gelen araçlara ilk geçiş hakkını vermek zorundadır. İlgili temel kural, kavşaklarda geçiş hakkı ve yol tanımlamalarıdır. Levhalar, yolların hiyerarşisini belirler. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu unutmayın: Ters üçgen levhayı gördüğün yol, geçiş hakkını 'vermesi gereken' yani tali yoldur. Bir yolu 'bölünmüş' yapan ise ortasındaki boya değil, fiziki bir engeldir.
298Şekle göre, hangi numaralı araç sürücüsünün davranışı asli kusurlu hâllerden sayılır?
- A)3
- B)4
- C)2
- D)1
Açıklama — Asli kusur, bir trafik kazasının meydana gelmesinde temel ve doğrudan etken olan, trafik mevzuatında sayma yoluyla belirlenmiş sürücü hatalarını ifade eder. Bu soruda, 2 numaralı araç sürücüsünün davranışı asli kusurlu sayılmaktadır. Çünkü sürücü, kavşağa yaklaşırken yapacağı dönüş manevrası için uygun şeride zamanında girmemiştir. Trafik kurallarına göre, kavşaklarda dönüş yapacak sürücülerin, dönmek istedikleri yöne en yakın şeride önceden geçmeleri zorunludur. 2 numaralı aracın, dönüş için yanlış bir şeritte konumlanarak manevra yapmaya çalışması, diğer araçların seyir yolunu tehlikeli bir şekilde kesmesine neden olur ve bu durum, mevzuatta "doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak" olarak tanımlanan asli kusur hallerinden biridir. Bir kaza durumunda bu ihlal, sürücünün temel sorumlu sayılmasına yol açar. Diğer araçlara bakıldığında, 3 ve 4 numaralı araçlar kendi şeritlerinde kurallara uygun şekilde düz ilerledikleri için davranışlarında bir kusur bulunmamaktadır. 1 numaralı aracın manevrası da hatalı olabilir; ancak 2 numaralı aracın yaptığı şerit ve dönüş kuralı ihlali, trafik güvenliğini temelden bozan ve kanunda açıkça asli kusur olarak belirtilen bir davranıştır. Unutulmaması gereken temel ilke şudur: Dönüşler, daima dönülecek yöne en yakın şeritten yapılır. Bu kural, trafiğin öngörülebilir ve güvenli akmasını sağlar.
299Şekilde soru işareti (?) ile gösterilen ve aracın hızı ile torkunu ayarlayan güç aktarma organı hangisidir?
- A)Volan
- B)Vites kutusu
- C)Diferansiyel
- D)Aks
Açıklama — Merhaba aday sürücü, bu soruyu ve aracın temel mekaniğini sana en anlaşılır şekilde anlatacağım. Görselde, bir otomobilin güç aktarma organlarının şematik bir çizimini görüyoruz. Soru işaretiyle gösterilen kısım, motorun hemen arkasında yer alan ve vites koluyla bağlantılı olan mekanik ünitedir. Bu ünite, motorun ürettiği gücü tekerleklere ileten sistemin merkezinde bulunur ve doğru cevap olan vites kutusudur. Vites kutusu, içerisinde farklı boyutlarda çok sayıda dişli barındıran bir sistemdir. Sürücü, vites koluyla bu dişlilerden uygun olanı seçerek motor devri ile tekerleklerin dönüş hızı arasındaki oranı değiştirir. Örneğin, aracı ilk hareket ettirirken veya dik bir yokuşu tırmanırken birinci vites gibi düşük bir vites seçilir. Bu vites, tekerleklere yüksek çekiş gücü, yani tork, iletirken hızı düşük tutar. Düz yolda yüksek hızlarda seyahat ederken ise beşinci veya altıncı vites gibi yüksek bir vitese geçilir. Bu da motoru yormadan ve yakıt tasarrufu sağlayarak aracın hızını artırır. Dolayısıyla, aracın hızını ve torkunu duruma göre ayarlayan organ vites kutusudur. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğuna bakalım. A seçeneğindeki aks, gücü vites kutusu ve diferansiyelden alıp tekerleklere ileten bir mildir ve sadece gücü aktarır; hız veya tork ayarı yapma gibi bir görevi yoktur. B seçeneğindeki volan, motorun krank milinin ucunda bulunan ve motorun ürettiği enerjiyi depolayarak daha sarsıntısız ve dengeli çalışmasını sağlayan ağır bir disktir. Esasen motorun bir parçası olan volan, gücün debriyaj vasıtasıyla vites kutusuna iletilmesinde bir bağlantı noktası görevi görse de, asıl işlevi hız ve tork ayarı yapmak değildir. D seçeneğindeki diferansiyel ise, özellikle virajlarda aracın iç ve dış tekerleklerinin farklı hızlarda dönmesine olanak tanıyan bir dişli sistemidir. Bu sayede araç virajları güvenli bir şekilde alabilir ancak sürücünün seçimiyle aracın genel hız ve tork dengesini ayarlamaz. Bu mekanik bilginin trafikteki en önemli karşılığı, güvenli sürüş için doğru vites kullanımını bilmektir. Özellikle uzun ve dik eğimli yollarda iniş yaparken, sadece frene basmak fren sistemini aşırı ısıtıp tehlike yaratabilir. Bunun yerine, düşük bir vitese geçerek "motor freni" yapmak, aracın hızını güvenli bir şekilde kontrol altında tutmanızı sağlar. Bu, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin de sürücülerden beklediği, aracın kontrolünü her koşulda sürdürme ilkesinin temel bir uygulamasıdır. Akılda kalıcı bir ipucu olarak şunu düşünebilirsin: Aracın beyni motor ise, kasları vites kutusudur; ne zaman güçle tırmanacağını, ne zaman hızla koşacağını o ayarlar.
300Aşağıdakilerden hangisi buji ile ateşlemeli motorların yakıtıdır?
- A)Gaz yağı
- B)Benzin
- C)Motorin
- D)Antifriz
Açıklama — Buji ile ateşlemeli motorlar, yakıt olarak benzini kullanır çünkü benzin, buji kıvılcımıyla kolayca tutuşabilen bir yakıttır. Motorin, dizel motorlarda kullanılan bir yakıttır ve bujilerle değil, sıkıştırma ile ateşlenir. Antifriz, motor soğutma sisteminde kullanılan bir sıvıdır ve yakıt değildir. Gaz yağı ise genellikle ısıtma amaçlı kullanılır ve buji ile ateşlemeli motorlar için uygun değildir. Buji ile ateşlemeli motorlar, genellikle benzinli araçlarda bulunur ve bu araçların bakımında bujilerin kontrolü önemlidir. Hatırlatma: Benzinli araçlarda buji, dizel araçlarda ise kızdırma bujisi bulunur.
İlk çıkış: 20 Ağustos 2026 · son: 20 Eylül 2026 · 2 oturumda soruldu