10 Ekim 2026 Trafik ve Çevre Bilgisi Soruları

1Bu durumda hangisini yapmak doğrudur? I. Dikkatli bir şekilde fren yapmak II. Sağdaki [yayanın] şeridi geçmesine izin vermek III. Yolda işaret olmadığı için dikkatli şekilde devam etmek

• A)I, II ve III
• B)II ve III
• C)I ve II
• D)Yalnız I

Açıklama — I ve II doğrudur; yaya geçidine yaklaşırken hız azaltılmalı ve geçmek üzere olan yayaya geçiş hakkı verilmelidir. Görselde yolun iki yanındaki yaya geçidi levhalarına, sağdaki yayaya ve karla kaplı zemine dikkat edilmelidir. Karlı zeminde tutunma azaldığından kontrollü fren yapılmalı, gerekirse durularak yayanın güvenle geçmesi beklenmelidir. “Yalnız I” yanlıştır, çünkü fren yapmakla yetinilmeyip sağdaki yayanın geçişine de izin verilmelidir. “II ve III” yanlıştır, çünkü kontrollü fren de yapılmalı ve yol çizgileri görünmese bile yaya geçidi levhalarına uyulmalıdır. “I, II ve III” yanlıştır, çünkü üçüncü ifade, çizgilerin görünmemesini yayaya yol vermeden devam etme gerekçesi sayar. İpucu: Önce levhaları ve yayanın konumunu, ardından yolun durumunu değerlendir; çizgilerin görünmemesi, levhalarla bildirilen kuralları ortadan kaldırmaz.

2Şekildeki trafik polisinin verdiği işarete göre numaralandırılmış araçlardan hangilerinin geçmesi doğrudur?

• A)1 ve 2
• B)1 ve 3
• C)2 ve 4
• D)Yalnız 1

Açıklama — Trafik polisinin kollarını yana açtığı bu duruşta, ön ve arka cephesinden gelen araçlar durur; sağ ve sol yanından gelen araçlar geçebilir. Şekilde 1 ve 3 numaralı araçlar polisin yan taraflarında, 2 ve 4 numaralı araçlar ise ön ve arka cephesindedir. Bu nedenle 1 ve 3 numaralı araçların geçmesi doğrudur. “1 ve 2” yanlıştır, çünkü 2 numaralı aracın geldiği yön trafiğe kapalıdır. “Yalnız 1” yanlıştır, çünkü 1 numaralı araçla birlikte 3 numaralı araç da geçebilir. “2 ve 4” yanlıştır, çünkü bu araçlar polisin ön ve arka cephesinde kaldığından durmalıdır. İpucu: Önce polisin gövdesinin yönünü belirle; kolların yana açıldığı duruşta “ön ve arka dur, iki yan geç” kuralını uygulayarak araçları ayır.

3Şekildeki ışıklı trafik işaret cihazında, yeşil ışık ve kırmızı oklu ışık birlikte yanmaktadır. Bu durumda sürücülerin aşağıdakilerden hangisini yapması yanlıştır?

• A)Sağa döneceklerse beklemeleri
• B)Yol açıksa sola dönüş yapmaları
• C)Düz gitmeleri
• D)Düz gideceklerse beklemeleri

Açıklama — “Düz gideceklerse beklemeleri” bu sorunun cevabıdır, çünkü yeşil ışık düz gidişe izin verdiği hâlde gereksiz yere beklemek, soruda aranan yanlış davranıştır. Görselde kırmızı okun sağa yöneldiğine dikkat edin; bu ışık yalnızca sağa dönüşü yasaklar, düz gidişi engellemez. Ancak yeşil yansa bile kavşak çıkışı kapalıysa veya geçiş güvenli değilse beklemek gerekir. “Sağa döneceklerse beklemeleri” cevap değildir, çünkü kırmızı ok sağa dönüşe izin vermez. “Düz gitmeleri” cevap değildir, çünkü yeşil ışık, yol ve kavşak uygunsa düz ilerlemeye izin verir. “Yol açıksa sola dönüş yapmaları” cevap değildir, çünkü sağa yönelik kırmızı ok sola dönüşü yasaklamaz ve yeşil ışıkta geçiş hakkı olanlara yol verilerek sola dönülebilir. İpucu: Önce “yanlıştır” gibi olumsuz ifadeyi bulun; sonra her davranışı kuralla karşılaştırıp izin verilenleri eleyin ve kurala uymayanı seçin.

4Şekildeki trafik işaretini gören sürücünün aşağıdakilerden hangisini yapması doğrudur?

• A)Takip mesafesini azaltması
• B)Yavaş ve daha dikkatli gitmesi
• C)Yolun solundan gitmesi
• D)Sağa dönüş lambasını yakması

Açıklama — Kırmızı çerçeveli üçgen içindeki sağa kıvrılan siyah şekil, ileride tehlikeli bir sağ viraj bulunduğunu bildirir. Sürücü viraja girmeden hızını azaltmalı ve daha dikkatli ilerlemelidir. Hızın azaltılması, aracın kontrolünü korumayı ve tehlikelere zamanında tepki vermeyi kolaylaştırır. “Yolun solundan gitmesi” yanlıştır, çünkü sürücü virajda kendi şeridini korumalı, karşı yönden gelenlerin yoluna girmemelidir. “Takip mesafesini azaltması” yanlıştır, çünkü öndeki araç yavaşladığında güvenle durabilmek için yeterli takip mesafesi korunmalıdır. “Sağa dönüş lambasını yakması” yanlıştır, çünkü levha bir dönüş manevrasını değil yolun sağa kıvrıldığını bildirir ve yalnızca virajı izlemek için sinyal verilmez. İpucu: Önce levhanın biçimine bak; kırmızı üçgen tehlike uyarısıdır, içindeki şekil hazırlanman gereken tehlikeyi gösterir, dönüş emri vermez.

5Sola dönmek istiyorsak hangi rotayı izlememiz gerekiyor? I. Sağ şerit II. Sol şerit III. Her iki yoldan da mümkündür

• A)Yalnız I
• B)Yalnız III
• C)Yalnız II
• D)Hiçbiri

Açıklama — “Yalnız I” doğrudur; mavi rota sola dönüşü geniş kavisle tamamlayarak girilen yolun gidişe ayrılmış şeridine ulaşır. Sola dönüşe hazırlanırken bulunulan yolun gidişe ayrılan kısmının soluna yaklaşılır; bu, karşı yönün şeridine girmek anlamına gelmez. Görselde yön oklarına ve rotaların orta çizginin hangi tarafında bittiğine dikkat edilmelidir. “Yalnız III” yanlıştır, çünkü her iki rota değil, yalnızca I numaralı rota doğru gidiş şeridine ulaştırır. “Hiçbiri” yanlıştır, çünkü I numaralı rota kurallara uygun bir sola dönüş sağlar. “Yalnız II” yanlıştır, çünkü turuncu rota dar kavis çizerek karşı yönden gelen araçlara ayrılmış şeride girer. İpucu: Aracı dönüşün sonunda hayal et; sağ ve solu sayfaya göre değil, aracın yeni gidiş yönüne göre belirle ve yol üzerindeki oklarla kontrol et.

6Şekildeki trafik işareti aşağıdakilerden hangisini bildirir?

• A)Kasisli yolu
• B)Tehlikeli çıkış eğimli yolu
• C)Açılan köprüye yaklaşıldığını
• D)Zeminde gevşek malzeme bulunduğunu

Açıklama — Bu işaret, tehlikeli çıkış eğimli bir yola yaklaşıldığını bildirir. Kırmızı çerçeveli üçgen tehlike uyarısıdır; siyah eğim simgesinin soldan sağa yükselmesi yokuş çıkışını, yüzde değeri ise eğim oranını gösterir. Sürücü, hızını yol şartlarına göre ayarlamalı ve çıkışa uygun vitesi seçmelidir. “Kasisli yolu” yanlıştır, çünkü kasis işaretinde düz bir eğim yerine tümsekli yol profili gösterilir. “Açılan köprüye yaklaşıldığını” yanlıştır, çünkü bu levhada açılan bir köprü kanadı değil, yokuş simgesi vardır. “Zeminde gevşek malzeme bulunduğunu” yanlıştır, çünkü gevşek malzeme işaretinde tekerlekten sıçrayan taşlar gösterilir. İpucu: Önce levhanın biçiminden uyarı türünü, sonra içindeki simgeden tehlikeyi belirle; eğim levhalarında soldan sağa yükseliş çıkışı, alçalış inişi anlatır.

7Aşağıdakilerden hangisi bütün yasaklama ve kısıtlamaların sona erdiğini bildirir?

• A)
• B)
• C)
• D)

Açıklama — Doğru cevap olan [Görsel D], beyaz zemin üzerine çapraz siyah bir çizgi ile tüm yasaklama ve kısıtlamaların sona erdiğini belirtir.

8Otoyollarda bulunan "emniyet şeridi" aşağıdaki durumlardan hangisinde asla kullanılmamalıdır?

• A)Ambulans ve itfaiye gibi acil durum araçlarının geçişi için.
• B)Trafik sıkışıklığından kaçıp hedefe daha hızlı ulaşmak için.
• C)Aracın aniden bozulması veya arıza yapması durumunda.
• D)Sürücünün veya yolcuların acil bir sağlık sorunu yaşaması durumunda.

Açıklama — “Trafik sıkışıklığından kaçıp hedefe daha hızlı ulaşmak için.” bu sorunun cevabıdır, çünkü emniyet şeridi normal trafik akışına değil, acil ve zorunlu kullanıma ayrılmıştır. Sıkışıklığı aşmak için bu şeritten ilerlemek yasaktır ve acil yardım araçlarının yolunu kapatabilir. “Ambulans ve itfaiye gibi acil durum araçlarının geçişi için.” cevap değildir, çünkü acil görevdeki bu araçların güvenli geçişi için emniyet şeridi kullanılabilir. “Aracın aniden bozulması veya arıza yapması durumunda.” cevap değildir, çünkü arıza nedeniyle zorunlu olarak güvenli biçimde durmak için emniyet şeridine geçilebilir. “Sürücünün veya yolcuların acil bir sağlık sorunu yaşaması durumunda.” cevap değildir, çünkü acil sağlık sorununda güvenli biçimde durup yardım istemek zorunlu kullanım kapsamındadır. İpucu: “Asla”, “yanlış” ve “yapılmamalıdır” gibi ifadeleri fark et; izin verilen davranışları eleyerek kuralı ihlal eden davranışı seç.

9Ticari amaçla yük taşımacılığı yapan ve azami ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförlerinin, 24 saatlik herhangi bir süre içinde devamlı olarak kaç saatten fazla araç sürmesi yasaktır?

• A)1,5
• B)3,5
• C)2,5
• D)4,5

Açıklama — Ticari yük taşımacılığı yapan ve azami ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförleri, Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 98. maddesine göre devamlı olarak 4,5 saatten fazla araç süremez. Bu sürenin sonunda istirahate çekilmeyen şoför en az 45 dakika mola vermelidir. Kural, yorgunluğun dikkati azaltmasını ve tepki süresini uzatmasını önlemeyi amaçlar. “1,5” yanlıştır, çünkü devamlı sürüş için belirlenen yasal üst sınırdan kısadır. “2,5” yanlıştır, çünkü mevzuatta devamlı sürüşün üst sınırı olarak belirlenmemiştir. “3,5” yanlıştır, çünkü sorudaki 3,5 ton araç ağırlığı eşiğidir; devamlı sürüş süresi değildir. İpucu: “Devamlı” ifadesini molasız sürüş, “toplam” ifadesini 24 saatteki sürüşlerin bütünü olarak düşün; toplam 9 saatlik sınırı kesintisiz sürüş sınırıyla karıştırma.

10Şekle göre araç sürücüsü hangi şeritleri kullanabilir?

• A)1, 2 ve 3
• B)1 ve 2
• C)1 ve 3
• D)2 ve 3

Açıklama — Şekildeki yön okuna göre 3 numaralı şerit sağda, 1 numaralı şerit en soldadır. İki yönlü, üç şeritli bu yolda sürücü normal seyirde 3 numaralı şeridi kullanır; geçme şartları uygunsa 2 numaralı orta şeride geçebilir ve geçişini tamamlayınca yeniden sağa döner. En soldaki 1 numaralı şeride girmek yasak olduğundan doğru cevap 2 ve 3’tür. “1, 2 ve 3” yanlıştır, çünkü girilmesi yasak olan en soldaki 1 numaralı şeridi de içerir. “1 ve 2” yanlıştır, çünkü yasak olan 1 numaralı şeridi içerirken normal seyirde kullanılan 3 numaralı şeridi dışlar. “1 ve 3” yanlıştır, çünkü yasak olan 1 numaralı şeridi içerir ve geçme şartları uygunsa kullanılabilen 2 numaralı şeridi dışlar. İpucu: Önce yön okuna göre sağ ve solu belirle, ardından yolun yön düzenini ve şerit çizgilerini incele; iki yönlü, üç şeritli yolda en sol şeridi içeren seçenekleri ele.

11Aksine bir işaret yoksa, aşağıdakilerden hangisinin yerleşim yeri içindeki azami hızı 50 km/saat olmalıdır?

• A)
• B)
• C)
• D)

Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu soru Karayolları Trafik Yönetmeliği'nde araç cinslerine göre belirlenmiş olan yerleşim yeri içi azami hız limitleri hakkındaki bilginizi ölçmektedir. Sorunun doğru cevabı kamyonettir. Aksine bir trafik işareti bulunmadığı sürece, kamyonetlerin yerleşim yeri içindeki azami hız sınırı, tıpkı otomobil, minibüs ve otobüslerde olduğu gibi saatte 50 kilometredir. Bu, şehir içi yollarda geçerli olan standart hız limitidir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğunu inceleyelim. İş makinesi, yapısı ve kullanım amacı gereği yavaş hareket eden bir araçtır ve trafikteki diğer unsurlar için tehlike oluşturmaması amacıyla yerleşim yeri içindeki azami hızı saatte 20 kilometre ile sınırlandırılmıştır. Lastik tekerlekli traktör de yavaş hareket eden bir araç olmasına rağmen, hızı iş makinesinden farklıdır; yönetmeliğe göre yerleşim yeri içindeki azami hızı saatte 30 kilometredir. Tehlikeli madde taşıyan araç ise taşıdığı yükün (yanıcı, patlayıcı, zehirli vb.) oluşturduğu potansiyel risk nedeniyle özel bir statüdedir. Olası bir kazanın sonuçlarını en aza indirmek amacıyla bu araçların yerleşim yeri içindeki azami hızı da saatte 30 kilometre olarak belirlenmiştir. Özetle, Karayolları Trafik Yönetmeliği yerleşim yerleri içinde otomobil ve kamyonet gibi standart motorlu taşıtlar için genel azami hız limitini 50 km/saat olarak belirlerken; iş makinesi, traktör ve tehlikeli madde taşıyan araçlar gibi özel nitelikli veya riskli araçlar için güvenlik nedeniyle daha düşük ve farklılaşan hız limitleri uygulamaktadır.

12Zorunlu mali sorumluluk sigortasıyla ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

• A)Geçerlilik süresi iki yıldır.
• B)Sigortası yaptırılmayan motorlu araçlar trafikten men edilir.
• C)Türkiye sınırları içinde geçerlidir.
• D)Zararların başvurudan itibaren 8 iş günü içinde ödenmesi zorunludur.

Açıklama — Zorunlu malî sorumluluk sigortasının geçerlilik süresi bir yıldır, bu nedenle "Geçerlilik süresi iki yıldır" ifadesi yanlıştır. Türkiye sınırları içinde geçerli olması, sigortası olmayan araçların trafikten men edilmesi ve zararların 8 iş günü içinde ödenmesi zorunluluğu doğru bilgilerdir. Bu sigorta, kazalarda üçüncü kişilere verilen zararları karşılamak için zorunludur. Hatırlatma: Sigorta poliçenizin süresini kontrol edin ve yenilemeyi unutmayın, aksi halde trafikten men edilme riskiyle karşılaşabilirsiniz.

13Şekildeki gibi eğimsiz iki yönlü dar yoldaki karşılaşmada 2 numaralı aracın sürücüsü ne yapmalıdır?

• A)1 numaralı aracın sürücüsünü ikaz edip durdurmalı
• B)1 numaralı araca yol vermeli
• C)İlk geçiş hakkını kendisi kullanmalı
• D)U dönüşü yapmalı

Açıklama — Eğimsiz dar yolda, aksini gösteren bir trafik işareti yoksa kamyon sürücüsü otomobile geçiş hakkı vermelidir. Şekilde araç türlerine dikkat edin: 1 numaralı araç otomobil, 2 numaralı araç kamyondur. Bu nedenle 2 numaralı aracın sürücüsü sağa yanaşıp gerekirse durarak otomobilin geçmesini sağlamalıdır. “U dönüşü yapmalı” yanlıştır, çünkü karşılaşmada yapılması gereken yön değiştirmek değil, geçiş kolaylığı sağlamaktır. “İlk geçiş hakkını kendisi kullanmalı” yanlıştır, çünkü bu karşılaşmada ilk geçiş hakkı otomobildedir. “1 numaralı aracın sürücüsünü ikaz edip durdurmalı” yanlıştır, çünkü ikaz etmek geçiş hakkı kazandırmaz ve yol verme yükümlülüğünü değiştirmez. İpucu: Dar yol karşılaşmalarında önce öncelik işaretlerini, sonra eğimi, ardından araç türlerini kontrol edin; yol daralması levhası tek başına öncelik belirtmez.

14Park edilmiş araçta aşağıdakilerden hangisinin yapılmasına gerek yoktur?

• A)Park lambasının yakılmasına
• B)Motorun durdurulmasına
• C)Yol eğimli ise uygun vitese takılmasına
• D)El freninin çekilmesine

Açıklama — “Park lambasının yakılmasına” bu sorunun cevabıdır, çünkü park lambalarını yakmak her park edişte zorunlu değildir. Park lambası aracın fark edilmesini sağlar ve gerekli hâllerde kullanılır. Bu nedenle lambanın hiçbir zaman yakılmayacağı sonucu çıkarılmamalıdır. “El freninin çekilmesine” cevap değildir, çünkü park edilen aracın kendiliğinden hareket etmesini önlemek için el freni çekilmelidir. “Motorun durdurulmasına” cevap değildir, çünkü Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 118. maddesi park edilen aracın motorunun durdurulmasını gerektirir. “Yol eğimli ise uygun vitese takılmasına” cevap değildir, çünkü eğimde aracın kaymasını önlemek için ek önlem olarak manuel vitesli araç inişte geri, çıkışta birinci vitese takılır. İpucu: “Gerek yoktur” sorularında yapılması gerekenleri eleyip zorunlu olmayanı ara; bir işlemin zorunlu olmaması, yasak olduğu anlamına gelmez.

15Şekildeki 1 numaralı araç sürücüsünün önündeki aracı geçmesi sırasında aşağıdakilerden hangisini yapması yasaktır?

• A)Önündeki aracı, sağından veya banketten yararlanmak suretiyle geçmesi
• B)İşaret vermeden önce iç ve dış aynalardan trafiği kontrol etmesi
• C)Geçiş yapacağı araç sürücüsünü korna çalarak veya selektör yaparak uyarması
• D)Uygun zaman ve mesafede dönüş ışıklarını yakması

Açıklama — “Önündeki aracı, sağından veya banketten yararlanmak suretiyle geçmesi” bu sorunun cevabıdır, çünkü olağan geçme manevrası soldan yapılır; sağdan veya banketten geçmek yasaktır. Bu kural, geçişin güvenli ve öngörülebilir olmasını sağlar. Şekilde araçların ilerleme yönüne ve öndeki aracın solundaki şeride dikkat edin. “Uygun zaman ve mesafede dönüş ışıklarını yakması” cevap değildir, çünkü şerit değiştirme niyeti önceden bildirilmelidir. “İşaret vermeden önce iç ve dış aynalardan trafiği kontrol etmesi” cevap değildir, çünkü sinyal vermeden önce trafik durumu kontrol edilmelidir. “Geçiş yapacağı araç sürücüsünü korna çalarak veya selektör yaparak uyarması” cevap değildir, çünkü geçilecek sürücünün manevradan haberdar edilmesi gerekir. İpucu: “Yasaktır, hatalıdır, uygun değildir” ifadelerini görünce kurallara uygun davranışları eleyip kuralı ihlal eden davranışı arayın.

16Şekle göre sola dönüş yapmak isteyen 1 numaralı motosiklet sürücüsü ne yapmalıdır?

• A)3 numaralı araca yol verip 2 numaralı araçtan önce dönmeli
• B)2 ve 3 numaralı araçların geçmesini beklemeli
• C)Geçiş hakkını kendisi kullanmalı
• D)Diğer araçların durmasını sağlamalı

Açıklama — Motosiklet sürücüsü, 2 ve 3 numaralı araçların geçmesini beklemelidir. Şekildeki yön oklarına göre motosiklet sola dönecek, diğer araçlar düz ilerleyecektir. Bu kavşakta motosiklet, sağdan gelene yol verme kuralı gereği 2 numaralı araca, sola döneceği için de karşıdan düz gelen 3 numaralı araca yol vermelidir. “Diğer araçların durmasını sağlamalı” yanlıştır, çünkü sürücü diğer araçları durdurmak yerine geçiş hakkı olanlara yol vermelidir. “3 numaralı araca yol verip 2 numaralı araçtan önce dönmeli” yanlıştır, çünkü sağından gelen 2 numaralı araca da yol vermek zorundadır. “Geçiş hakkını kendisi kullanmalı” yanlıştır, çünkü motosikletin bu durumda diğer iki araca göre geçiş önceliği yoktur. İpucu: Önce kavşaktaki ışık ve levhaları, sonra yön oklarını incele; eş değer yollarda sağdan geleni, sola dönüşte karşıdan düz geleni kontrol et.

17Kara yolu üzerinde hareket hâlinde olan en az bir aracın karıştığı, ölüm, yaralanma veya maddi hasarla sonuçlanan olaylara ne denir?

• A)Doğal afet
• B)İş kazası
• C)Trafik kazası
• D)Felaket

Açıklama — Trafik kazası, kara yolu üzerinde hareket hâlindeki en az bir aracın karıştığı ve ölüm, yaralanma veya maddi hasarla sonuçlanan olaydır. Birden fazla aracın karışması ya da yaralanma olması şart değildir. Örneğin, bir aracın bariyere çarparak yalnızca maddi hasara yol açması da trafik kazasıdır. “Doğal afet” yanlıştır, çünkü deprem ve sel gibi doğa olaylarını ifade eder. “İş kazası” yanlıştır, çünkü bu kavram kazanın işle bağlantısıyla ilgilidir; sorudaki tanım ise kara yolu trafiğini esas alır. “Felaket” yanlıştır, çünkü büyük yıkımları anlatan genel bir sözcüktür ve sorudaki olayın mevzuattaki adı değildir. İpucu: Tanım sorularında yer, katılan unsur ve sonuç ifadelerini ayır; “veya” ile sıralanan sonuçların hepsinin birlikte gerçekleşmesi gerekmez.

18Şekildeki otoyolda numaralanmış şeritlerden hangisi ayrılma (yavaşlama) şerididir?

• A)2
• B)3
• C)4
• D)1

Açıklama — 1 numaralı şerit, oklarla gösterilen gidiş yönünde otoyoldan ayrılıp çıkış yoluna yöneldiği için ayrılma (yavaşlama) şerididir. Amacı, çıkacak aracın ana yoldaki trafiği aksatmadan hızını azaltmasını sağlamaktır. Sürücü, sinyal verip güvenle bu şeride geçtikten sonra hızını çıkışa uygun hâle getirir. “2” yanlıştır, çünkü otoyolun ana taşıt yolu üzerindeki seyir şerididir. “3” yanlıştır, çünkü karşı yöndeki ana taşıt yolunun seyir şerididir. “4” yanlıştır, çünkü okların gösterdiği gidiş yönünde otoyola girişi sağlayan katılma (hızlanma) şerididir. İpucu: Önce yön oklarına bak; akış yönünde ana yoldan ayrılan şerit yavaşlama, ana yola katılan şerit hızlanma şerididir.

19Trafik kazasına karışan sürücü yaralanmamış ise aşağıdakilerden hangisini yapmak zorundadır?

• A)Işıklı işaret veya yansıtıcı cihazları koymak
• B)Yolu hemen trafiğe açmak
• C)Akan trafiği kontrol etmek
• D)Kaza ile ilgili iz ve delilleri yok etmek

Açıklama — Karayolları Trafik Yönetmeliği uyarınca yaralanmamış sürücü, ek tehlike yaratmadan durmak ve trafik güvenliği için ışıklı işaret veya yansıtıcı cihazları koymak zorundadır. Bu işaretler, yaklaşan sürücülerin tehlikeyi zamanında fark etmesini sağlayarak yeni kazaların önlenmesine yardımcı olur. “Yolu hemen trafiğe açmak” yanlıştır, çünkü öncelik yolu açmak değil, kaza yerinde güvenliği sağlamaktır. “Akan trafiği kontrol etmek” yanlıştır, çünkü trafiği düzenleyip yönetmek yetkili görevlilerin işidir. “Kaza ile ilgili iz ve delilleri yok etmek” yanlıştır, çünkü iz ve deliller kazanın oluş biçiminin ve sorumluluğun belirlenmesi için korunmalıdır. İpucu: Kaza sonrası yükümlülük sorularında “önce güvenlik” diye düşün; sürücünün tehlikeyi işaretleme göreviyle yetkililerin trafiği yönetme görevini birbirinden ayır.

20Üzerinde mevzuata uygun olarak renk ve teknik değişiklik yapılan veya kullanım amacı değiştirilen araçlarda bu değişikliklerin, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren kaç gün içinde tescil belgesine/kayıtlarına işletilmesi zorunludur?

• A)30
• B)40
• C)50
• D)60

Açıklama — Doğru cevap 30 gündür. Araçta mevzuata uygun yapılan renk, teknik özellik veya kullanım amacı değişiklikleri, değişikliğin gerçekleştiği tarihten itibaren 30 gün içinde işleten tarafından tescil belgesine/kayıtlarına işletilmelidir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 32. maddesindeki bu yükümlülük, aracın mevcut durumu ile resmî kayıtlarının uyumlu olmasını sağlar. “40” yanlıştır, çünkü değişikliği kayda işletmek için tanınan 30 günlük süreyi aşar. “50” yanlıştır, çünkü mevzuatta bu işlem için 50 günlük süre öngörülmemiştir. “60” yanlıştır, çünkü değişikliği kayda işletme süresi 60 gün değil, 30 gündür. İpucu: Önce sorunun ilk tescili mi yoksa mevcut araç bilgilerinin güncellenmesini mi sorduğunu ayır; değişiklik sorularında süreyi başvuru tarihinden değil, değişikliğin gerçekleştiği tarihten başlat.

21B sınıfı sürücü belgesine sahip olan Mehmet, A2 sınıfı sürücü belgesi almak için başvuru yapıyor.Bu durumda Mehmet, aşağıda resimleri verilen araçlardan hangisini kullanmak istemektedir?

• A)
• B)
• C)
• D)

Açıklama — Sevgili sürücü adayı, bu soru sürücü belgesi sınıflarını ve bu sınıfların hangi araçları kullanma yetkisi verdiğini anlama yeteneğinizi ölçmektedir. Soruda, B sınıfı sürücü belgesine sahip olan Mehmet'in A2 sınıfı için başvuru yaptığı belirtilmektedir. Bu durum, Mehmet'in mevcut ehliyetiyle kullanamadığı yeni bir tür araç kullanmak istediğini göstermektedir. Doğru cevap, bir motosiklet görseli içeren seçenektir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre A2 sınıfı sürücü belgesi, gücü 35 kilovatı ve gücünün ağırlığına oranı 0,2’yi geçmeyen iki tekerlekli motosikletleri kullanma yetkisi verir. Dolayısıyla, A2 sınıfı ehliyet almak isteyen bir kişi, bu tanıma uyan bir motosiklet kullanmayı hedeflemektedir. Diğer seçeneklerin neden yanlış olduğunu inceleyelim. A seçeneğinde görülen traktörü kullanmak için F sınıfı ehliyet gereklidir; bu, Mehmet'in başvurduğu A2 sınıfından farklıdır. C seçeneğindeki kapalı kasalı kamyonet, azami yüklü ağırlığı 3.500 kilograma kadarsa B sınıfı ehliyetle kullanılabilir, daha ağırsa C1 veya C sınıfı ehliyet gerektirir. Her iki durumda da bu araç, A2 sınıfının kapsadığı bir motosiklet değildir. Son olarak, D seçeneğinde bir otomobil bulunmaktadır. Mehmet'in halihazırda sahip olduğu B sınıfı sürücü belgesi, bu aracı ve benzeri otomobilleri kullanmasına zaten izin vermektedir. Bu nedenle, bu aracı kullanmak için yeni bir ehliyet sınıfına başvurması anlamsızdır. Mehmet'in A2 sınıfına başvurmasının sebebi, B sınıfının kapsamadığı bir araç olan motosikleti kullanma yetkisi elde etmektir. Özetle, her ehliyet sınıfı belirli araç kategorilerini kapsar ve bir sürücünün farklı bir kategorideki aracı kullanabilmesi için ilgili sınıfta ehliyet alması zorunludur.

22Haritaların sol kenar çizgisi hangi ana yönü gösterir?

• A)Batı
• B)Doğu
• C)Güney
• D)Kuzey

Açıklama — Doğru cevap “Batı”dır. Haritalar, aksi bir yönlendirme belirtilmedikçe kuzey üstte olacak şekilde okunur. Bu düzende sol kenar batıyı, sağ kenar doğuyu, alt kenar ise güneyi gösterir. “Doğu” yanlıştır, çünkü bu düzende haritanın sağ kenarının gösterdiği yöndür. “Kuzey” yanlıştır, çünkü bu düzende haritanın üst kenarının gösterdiği yöndür. “Güney” yanlıştır, çünkü bu düzende haritanın alt kenarının gösterdiği yöndür. İpucu: Önce kuzeyi belirle, ardından saat yönünde “kuzey, doğu, güney, batı” sırasını kullan; haritada yön oku varsa sayfanın duruşunu değil, bu oku esas al.

23Arkadan çarpma şeklindeki trafik kazalarının en önemli sebebi nedir?

• A)Görüş mesafesinin kötü olması
• B)Öndeki aracın durması
• C)Takip mesafesi kurallarına uyulmaması
• D)Öndeki aracın yavaşlaması

Açıklama — Arkadan çarpmanın en önemli sebebi, takip mesafesi kurallarına uyulmamasıdır. Yönetmeliğe göre takip mesafesi, hızın kilometre/saat cinsinden değerinin en az yarısı kadar metre olmalıdır. Yeterli aralık, öndeki araç yavaşladığında veya durduğunda sürücünün tepki vermesi ve fren yapması için zaman ve alan sağlar. “Öndeki aracın durması” yanlıştır, çünkü araç trafik gereği durabilir; arkadaki sürücü güvenle durabilecek aralığı korumalıdır. “Öndeki aracın yavaşlaması” yanlıştır, çünkü yavaşlama trafikte beklenebilen bir durumdur ve tek başına kazanın temel nedeni değildir. “Görüş mesafesinin kötü olması” yanlıştır, çünkü görüşün azalması riski artırsa da sürücü hızını ve takip mesafesini bu koşula göre ayarlamalıdır. İpucu: Kaza nedeni sorularında olayı başlatan durum ile kazayı önleyebilecek kuralı ayır; “Hangi kurala uyulsaydı çarpışma önlenebilirdi?” diye düşün.